Αποτέλεσμα εικόνας για Μακεδονία

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ τάσσονται σταθερά υπέρ της αναζήτησης μια δίκαιης και συμβιβαστικής λύσης στις εκκρεμότητες που υπάρχουν με την γειτονική μας χώρα, την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, στη βάση μιας συμφωνίας που θα βασίζεται όχι μόνο σε μια κοινά αποδεκτή σύνθετη ονομασία, αλλά και σε μια συνολικότερη δέσμη μέτρων που θα οδηγήσει σε σχέσεις καλής γειτονίας, στην οικοδόμηση αμοιβαίας εμπιστοσύνης και στην εξάλειψη του εθνικισμού, διεκδικήσεων αλυτρωτισμού κι αλλαγής των συνόρων. H επίτευξη συνολικής λύσης μπορεί να οδηγήσει στην καλύτερη επικοινωνία μεταξύ των πληθυσμών και στο άνοιγμα περισσότερων διόδων στην Δυτ. Μακεδονία, κάτι που θα συμβάλλει στην ενδυνάμωση του εμπορίου, στην αναζωογόνηση της οικονομίας των περιοχών ένθεν κι ένθεν των συνόρων αλλά και στην καλύτερη διαχείριση του Εθνικού Πάρκου Πρεσπών.

Η Ελλάδα χρειάζεται να συνδυάσει το εύλογο ενδιαφέρον για το όνομα, με το πάγιο και διαχρονικό συμφέρον κάθε ευρωπαϊκής χώρας να προωθεί την ένταξη των άμεσων γειτόνων της αλλά και το ενδιαφέρον της Π.Γ.Δ.Μ. να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, ώστε να διασφαλιστεί η ειρήνη και η καλή συνεργασία στην γειτονιά της.

Δεν θα πρέπει να επιτρέψουμε στα μικροκομματικά παιχνίδια και στους εθνικισμούς να καταστρέψουν ξανά την προοπτική επίλυσης του προβλήματος, όπως έγινε στην δεκαετία του 90. Με μικροκομματικές τακτικές δεν λύνονται μεγάλα προβλήματα. Μετά από 26 χρόνια η πολιτική αλλαγή στη γειτονική χώρα προσφέρει μια ευκαιρία για μεταρρυθμίσεις και καλύτερες σχέσεις της Π.Γ.Δ.Μ. με τους γείτονές της. Θα είναι εγκληματικό να βρεθούμε στη λάθος πλευρά της ιστορίας. Χώρες που πολέμησαν μεταξύ τους βρήκαν λύσεις για να ζήσουν σε ένα κοινό πλαίσιο καλής γειτονίας. Εμείς γιατί όχι;

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ υποστηρίζουμε ένα πλαίσιο 6 σημείων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πραγματική λύση και να δημιουργήσουν σχέσεις καλής γειτονίας:

  • Οι δημοκρατικές πολιτικές δυνάμεις να υποστηρίξουν χωρίς μικροκομματικά παιχνίδια τις προσπάθειες του ειδικού απεσταλμένου του ΟΗΕ για την επίτευξη μιας αμοιβαία αποδεκτής λύσης - θεωρούμε αδιανόητο να υπεισέλθουν σε αυτή την κρίσιμη διαδικασία για τη χώρα και το μέλλον της τακτικές που σχετίζονται με την χωρίς όρια αντιπαράθεση κυβέρνησης – αντιπολίτευσης, την στιγμή που η λύση απαιτεί την στήριξη της συμφωνίας - εφόσον επιτευχθεί - από την μεγάλη πλειοψηφία των κομμάτων, των βουλευτών και της κοινωνίας
  • Υποστηρίζουμε την ενεργή συμμετοχή και των Βρυξελλών στις διαβουλεύσεις υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, συνδέοντας την ευρωπαϊκή της προοπτική με την επίλυση του συνόλου των θεμάτων (σχέσεις καλής γειτονίας, τήρηση δικαίου, αντιμετώπιση διαφθοράς, ενίσχυση ανεξαρτησίας δικαστικού συστήματος, ανθρώπινα δικαιώματα, δημοκρατία, συνύπαρξη εθνοτήτων κα)
  • Είναι σημαντικό να αποφεύγονται κινήσεις, δηλώσεις και ενέργειες που θα μπορούσαν να επιδράσουν αρνητικά στις σχέσεις καλής γειτονίας, θα πρέπει να απομονωθούν οι ακραίες φωνές και ο εθνικισμός από όπου κι αν προέρχονται
  • Το ζήτημα του ονόματος να επιλυθεί οριστικά, χωρίς καθυστέρηση από καμία πλευρά, με μια κοινά αποδεκτή σύνθετη ονομασία για όλες τις χρήσεις
  • Η συμφωνία για μια κοινά αποδεκτή ονομασία πρέπει να περιλαμβάνει επίσης και δέσμευση για σύσταση κοινών επιτροπών εμπειρογνωμόνων για την ιστορία και την εκπαίδευση, με στόχο τη συμβολή στην αντικειμενική και τεκμηριωμένη ερμηνεία της ιστορίας, την ενίσχυση της ακαδημαϊκής συνεργασίας και την προώθηση της θετικής στάσης προς τους γείτονες στις νέες γενιές, να διαμορφωθεί εκπαιδευτικό υλικό που δεν θα περιέχει ιδεολογικές ερμηνείες της ιστορίας και θα στοχεύει στη βελτίωση της αμοιβαίας κατανόησης. Θα πρέπει να συμφωνηθεί η εξάλειψη της προσπάθειας της κυβέρνησης Γκρουέφσκι για οικειοποίηση του αρχαίου παρελθόντος της ευρύτερης γεωγραφικής ή ιστορικής Μακεδονίας. Ο πολιτισμός και η τέχνη πρέπει να χρησιμοποιούνται για να φέρνουν εγγύτερα τους λαούς και όχι για να τους χωρίζουν
  • Η κοινωνία των πολιτών, η αυτοδιοίκηση, τα ΜΜΕ, οι κοινωνικοί φορείς και η ακαδημαϊκή κοινότητα μπορεί και πρέπει να παίξουν από κοινού ουσιαστικό ρόλο στην αλλαγή σελίδας μεταξύ των δύο χωρών και να συμβάλλουν στις κατάλληλες ενέργειες ιστορικής συμφιλίωσης .

Είναι σαφές ότι κάποιοι και στις δύο πλευρές των συνόρων θέλουν να διαιωνίζεται το πρόβλημα, γιατί αυτό εξυπηρετεί τα πολιτικά σχέδιά τους, ακόμα και αν αυτό προκαλεί ανυπολόγιστη ζημιά στη χώρα τους. Άλλοι δυσκολεύονται να προσαρμόσουν τις στρατηγικές τους και μένουν αδρανείς ενώ όλα γύρω μας αλλάζουν. Κάποιοι αναφέρονται με όρους του ελληνικού εμφυλίου 1944-1949. Όσοι είχαν κάνει στην Ελλάδα σημαία τους το όνομα της γειτονικής χώρας γρήγορα το ξέχασαν, όταν συνειδητοποίησαν ότι άλλα θέματα “πουλούσαν” καλύτερα, ενώ σιωπηλά συμφώνησαν με την αλλαγή της ελληνικής θέσης από “καμία χρήση του όρου Μακεδονία στο όνομα” (1992) προς την ρεαλιστική στρατηγική για μια “κοινά αποδεκτή σύνθετη ονομασία” (2008). Όμως, ποτέ δεν ζήτησαν συγνώμη που παρέσυραν τους πολίτες σε αδιέξοδα και ήττες.

Αν και πλέον στη χώρα μας έχει συνειδητοποιηθεί το αδιέξοδο στο οποίο οδηγήθηκε τότε η χώρα από τις πολιτικές δυνάμεις, δεν έχει γίνει αυτοκριτική για την λανθασμένη στρατηγική ούτε προετοιμάστηκε η κοινωνία για ένα έντιμο συμβιβασμό που δεν θα πλήγωνε την δική μας κοινωνία αλλά δεν θα ταπείνωνε και τους γείτονες. Η λύση για να είναι βιώσιμη πρέπει να έχει την υποστήριξη των δύο κοινωνιών, και να συμβάλλει στην διαμόρφωση μακροχρόνιων προϋποθέσεων και συνθηκών καλής γειτονίας προσανατολισμένης προς το μέλλον. Είναι καιρός να γυρίσουμε σελίδα. Τόση στην Ελλάδα όσο και στην Π.Γ.Δ.Μ. πρέπει να ενημερωθούν σωστά οι πολίτες για τις προοπτικές συνεργασίας στην περιοχή τις οποίες θα ανοίξει μια συμβιβαστική επίλυση του συνόλου των θεμάτων και τα κοινωνικά, οικονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη που θα προκύψουν, ώστε να μην μείνουν παγιδευμένοι σε κλισέ και σε συνθήματα του παρελθόντος.

Γιατί δεν έχει προοπτική η θέση περί μιας ονομασίας χωρίς την λέξη Μακεδονία στον τίτλο της γειτονικής χώρας

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ επιδιώκουμε λύσεις στα προβλήματα της χώρας γιατί αυτό είναι προς το συμφέρον της κοινωνίας, όχι να τα αφήνουμε να διαιωνίζονται ή να επιδεινώνονται, είτε αυτά είναι οικονομικά, είτε κοινωνικά, περιβαλλοντικά, εθνικά. Πολλοί χτίζουν καριέρες πάνω στα προβλήματα και την διαιώνιση τους.

Καλόπιστοι άνθρωποι που αρνούνται κάθε συμβιβαστική ονομασία πρέπει να σκεφτούν σοβαρά:

- Η ιστορική και γεωγραφική Μακεδονία ήταν πολυ-φυλετική και σε πολύ μεγαλύτερη έκταση από την σημερινή ελληνική Μακεδονία. Δεν ήταν ποτέ ένα ενιαίο κράτος αφού τα εθνικά κράτη είναι δημιουργήματα του 18ου και 19ου αιώνα. Δεν έχει νόημα για τον σημερινό κόσμο (παρά μόνο από ερευνητική σκοπιά) να μιλάμε για το ποιες φυλές κατοικούσαν στην ευρύτερη γεωγραφική Μακεδονία την εποχή του Αλέξανδρου ή τον 6ο αιώνα. Τι νόημα έχουν, λοιπόν, συνθήματα του τύπου η “Μακεδονία είναι μία και Ελληνική” αν δεν θέτουμε θέμα να επεκταθούμε σε όλη την γεωγραφική έκταση της Μακεδονίας (δηλαδή σε Βουλγαρία και ΠΓΔΜ);

- Σε τι ωφέλησε ο εθνικισμός και οι απόλυτες θέσεις πολιτικών που βάσισαν την καριέρα τους στην άρνηση συμβιβασμού στο θέμα του ονόματος, πολιτικοί που στην πορεία ούτε καν ασχολήθηκαν με το θέμα, όταν είδαν ότι δεν “πουλούσε” πια;

- Είναι θετικός ο απολογισμός εκείνης της περιόδου με διαδηλώσεις όπου επικρατούσαν συνθήματα του στυλ η “Μακεδονία είναι Ελληνική”, όταν στην καλύτερη περίπτωση σήμερα προσπαθούμε να πείσουμε τους διεθνής οργανισμούς και εκατοντάδες χώρες να χρησιμοποιούν τον όρο “Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας” και όχι σκέτο “Μακεδονία”;

- Αν η σύνθετη ονομασία θεωρείται σήμερα απαράδεκτη και δεν πρέπει να υπάρχει καθόλου η λέξη Μακεδονία στον τίτλο της γειτονικής χώρας, πώς μπορεί να της επιβληθεί αυτό, χωρίς πόλεμο, όταν έχουν δοκιμαστεί όλα τα άλλα μέτρα (εμπάρκο, διπλωματία, βέτο); Ή απλώς αρκεί να μην την λέμε εμείς έτσι, όταν όλοι οι άλλοι (θα) χρησιμοποιούν σκέτο το “Μακεδονία”;

- Πώς μπορούν να εξηγήσουμε πειστικά σε τρίτους ότι στο όνομα της γειτονικής χώρας δεν πρέπει να υπάρχει καν η λέξη Μακεδονία, όταν τη  χώρα αυτή για δεκαετίες την αποκαλούσαμε “Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας”, ενώ σήμερα την αποκαλούμε “Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας”; Εξάλλου κανένας δεν είχε αντιδράσει όταν το 1944 δημιουργήθηκε η “Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας”, από τον Τίτο.

- Πώς οι υπερ-πατριώτες που χαρακτήριζαν ως “Σλαβομακεδόνα” κάποιον που ήθελαν να τον απαξιώσουν, (“Χθες και προχθές εις την Νάουσαν εισέβαλαν οι εγκληματίαι αυτοί, που οι περισσότεροι ήσαν Ρουμανόβλαχοι και Βουλγαρόφωνοι και Σλαυομακεδόνες. Τους καθοδηγούσαν οι Ελληνόφωνοι εγκληματίαι”, από δημοσίευμα της εφημερίδας “Μακεδονία”, 16/1/1949,  ή “Σλαβομακεδόνες συμμορίτες συγκεντρώθηκαν εις την γιουγκοσλαβικήν Μακεδονίαν", Βήμα 14/12/1949), σήμερα κάνουν σημαία τους την μη αποδοχή μιας συμβιβαστικής ονομασίας;

- Πώς μπορεί να ερμηνευτεί το γεγονός ότι έχουν γραφεί τόσα βιβλία για το “Ζήτημα των Σλαβομακεδόνων στην Ελλάδα”, “Το Μακεδονικό Ζήτημα στην κατεχόμενη Δυτ. Μακεδονία”,  ιδιαίτερα στην περίοδο της κατοχής και στον εμφύλιο, ενώ υπάρχουν σχετικές αναφορές και από τον Στρατή Μυριβήλη, στο βιβλίο του “Η ζωή εν τάφω” που αφορά στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο;

- Η ελληνική διπλωματία ανησύχησε όταν σε έκθεσή του το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, στις αρχές της δεκαετίας του '90 αναφέρθηκε, σε “Σλαβομακεδόνες” και όχι σε «Μακεδόνες». Τότε έσπευσε να προβεί σε διάβημα διαμαρτυρίας. Βέβαια, αργότερα οι ΗΠΑ αναγνώρισαν την γειτονική χώρα ως “Μακεδονία” (σκέτο), όπως και η Κίνα και η Ρωσία.

- Πως θα διαγραφεί το γεγονός ότι το ελληνικό κράτος, το Υπουργείο Παιδείας, είχε εκδώσει το 1926 σχετικό βιβλίο που θα διδάσκονταν στα σχολεία της ελληνικής Μακεδονίας, αλφαβητάρι αναγνωστικό στα “σλαβομακεδονικά”, με τίτλο ABECEDAR, αλλά τελικά αποσύρθηκε μετά τις αντιδράσεις της Σερβίας και της Βουλγαρίας, γιατί δεν ήταν γραμμένο στο ...κυριλλικό αλφάβητο;

Δεν φοβόμαστε την λύση, επιδιώκουμε σχέσεις καλής γειτονιάς στραμμένες στο μέλλον

Μια χώρα που έχει εμπιστοσύνη στον εαυτό της και στον πολιτισμό της δεν μπορεί να φοβάται μια σύνθετη ονομασία που περιγράφει μια γειτονική χώρα που περιορίζεται σε ένα τμήμα της ευρύτερης γεωγραφικής έκτασης της Μακεδονίας. Αντίθετα η γεωγραφία θα μπορούσε να συνεισφέρει στην διαμόρφωση σχέσεων καλής γειτονίας. Τέτοια παραδείγματα έχουμε πολλά: Αλσατία μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας, Γαλλική Βρετάνη και Βρετανία, Λουξεμβούργο, κα. Η γεωγραφία δεν αλλάζει, εκείνο που θα πρέπει να αποτραπεί είναι η εθνικιστική υστερία που χτίζεται σε εθνικούς μύθους συνέχειας των γειτόνων από την εποχή του Μεγαλέξανδρου μέχρι σήμερα. Από την στιγμή που η σημερινή πολιτική ηγεσία της γειτονικής χώρας είναι έτοιμη να αμφισβητήσει τις ανοησίες της εθνικιστικής κυβέρνησης Γκρουέφσκι, εμείς πρέπει να αδράξουμε αυτή την ευκαιρία για να εξαλειφθεί η ανοησία και ο εθνικισμός.

Όμως πρέπει να είμαστε ειλικρινείς. Αυτό που σήμερα φαντάζει ως η καλλίτερη λύση – μια συμβιβαστική ονομασία για την γειτονική χώρα ώστε πράγματι να μην “χάνεται” η ελληνική Μακεδονία  – θα μπορούσε  να είχε επιτευχθεί το 1991-1992 πριν τροφοδοτηθούν και στις δύο χώρες η υστερία και ο εθνικισμός. Τα χρόνια που πέρασαν δεν ήταν χωρίς κόστος για τη χώρα μας: ο εθνικισμός απέκτησε γερές ρίζες, πολλές γενιές στη γειτονική χώρα εκπαιδεύτηκαν σε ανιστόρητους μύθους ότι «είναι απευθείας απόγονοι... του Μεγ. Αλεξάνδρου», η ΠΓΔΜ αναγνωρίστηκε από 140 χώρες ως σκέτη “Μακεδονία”, η χώρα μας βρέθηκε απομονωμένη χωρίς λόγο κι εξάντλησε πολλές φορές τη διπλωματία της σε χαμένες μάχες και όχι στην ουσία του προβλήματος, ενώ και η οικονομία της ελληνικής Μακεδονίας ιδιαίτερα της Δυτικής, υπέστη οικονομική ζημιά. Όμως, τότε, σχεδόν σύσσωμο το πολιτικό προσωπικό, τα κόμματα (υπήρχαν και εξαιρέσεις), πολλοί κοινωνικοί φορείς αλλά και μεγάλο κομμάτι της εκκλησίας ακολούθησαν έναν καταστροφικό δρόμο, με αποτέλεσμα να έχουν σήμερα δημιουργηθεί τετελεσμένα και να βρισκόμαστε σε πιο δυσμενή θέση.

Το πακέτο Πινέιρο – που είχε την υποστήριξη της ΕΕ το 1992 - προέβλεπε σύνθετη ονομασία αλλά κι αποφυγή φαινομένων εθνικισμού, αλυτρωτισμού και διαστρέβλωσης της ιστορίας. Χάθηκε τότε μια ιστορική ευκαιρία κι αφέθηκε χώρος για ανάπτυξη εθνικισμών και ανόητων ιστορικών μύθων ενώ η χώρα μας βρέθηκε απομονωμένη, χωρίς συμμάχους.

Σήμερα πρέπει να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία που προσφέρει η προοπτική ένταξης της γειτονικής χώρας στο ΝΑΤΟ καθώς και οι διαπραγματεύσεις για την ευρωπαϊκή της πορεία. Ανάλογη τακτική ακολούθησε με επιτυχία και η Σλοβενία, για την εδαφική της διαφορά με την Κροατία, διαφορά που επιλύθηκε τελικά πριν την κροατική ένταξη.  Έχουμε, επίσης, το παράδειγμα της Σερβίας με το Κόσσοβο, όταν η έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων επέδρασε καταλυτικά στην αποκλιμάκωση της πολυετούς έντασης μεταξύ των δύο πλευρών. Η ενταξιακή διαδικασία προκαλεί αλλαγές τόσο στο εσωτερικό χωρών όσο και στις διακρατικές σχέσεις. Το ομόφωνο κείμενο συμπερασμάτων που υπερψηφίστηκε από όλους τους ευρωβουλευτές (Έλληνες και ξένους) και τους βουλευτές της ΠΓΔΜ που συμμετείχαν στην διακοινοβουλευτική συνάντηση Ευρωκοινοβουλίου – Κοινοβουλίου ΠΓΔΜ που πραγματοποιήθηκε στο Στρασβούργο στις 22 και 23 Μαΐου 2013 είναι μια απόδειξη ότι μπορεί να υπάρξουν, κάτω από ορισμένες συνθήκες και σε ευρωπαϊκό πλαίσιο, πνεύμα καλής θέλησης και πρωτοβουλίες για πραγματική επίλυση των διαφορών.

Το ευρωκοινοβούλιο το 2013 είχε υιοθετήσει την “Έκθεση προόδου του 2012 για την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας” του Βρετανού εργατικού ευρωβουλευτή Ρίτσαρντ Χιούιτ και σχετικό ψήφισμα με 505 ψήφους υπέρ, 61 κατά, ενώ υπήρξαν και 14 λευκά.  Αν και σχεδόν όλοι οι τότε Έλληνες Ευρωβουλευτές είχαν διαπιστώσει τα θετικά στοιχεία της έκθεσης δεν τόλμησαν να ψηφίσουν υπέρ φοβούμενοι τις αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας - εκτός από τον ευρωβουλευτή των Πράσινων και νυν συμπρόεδρο των ΠΡΑΣΙΝΩΝ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ Ν. Χρυσόγελο – αλλά ούτε μπόρεσαν να πείσουν τις πολιτικές ομάδες τους να μην στηρίξουν την έκθεση. Εκείνη η έκθεση έθετε σωστές βάσεις για την επίλυση του προβλήματος, βάσεις που είναι σήμερα στο κέντρο της νέας διαμεσολαβητικής πρωτοβουλίας του ΟΗΕ. 

Να σημειωθεί ότι οι Πράσινοι στο Ευρωκοινοβούλιο που στο παρελθόν είχαν υποστηρίξει άλλες θέσεις, μετακινήθηκαν στη θέση για σύνθετη ονομασία, χάρη στην συστηματική ενημέρωση και δουλειά που είχαν κάνει οι δύο πράσινοι ευρωβουλευτές Ν. Χρυσόγελος και Μ. Τρεμόπουλος.

Στη σημερινή εποχή της οικολογικής κρίσης, όπου οι άμεσοι γείτονες κάθε χώρας είναι εκ των πραγμάτων αναγκαστικά συνεργάτες της, θα πρέπει όλοι να καταλάβουμε, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην άλλη πλευρά των συνόρων, ότι κάθε εθνικισμός κάνει πρώτα από όλα κακό στη δική του χώρα. Έστω και αργά, λοιπόν, πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι τα ζητήματα αυτά θα είχαν επιλυθεί δίκαια αν είχε επικρατήσει η λογική και δεν είχαν μετατραπεί  σε ζήτημα γοήτρου ή ταπείνωσης ολόκληρων κοινωνιών, αν δεν είχαν κυριαρχήσει για αρκετό καιρό ακραίες αντιλήψεις και   εθνικισμοί. 

Ήταν ένα πολύ δημιουργικό κι ενδιαφέρον εργαστήριο – κατά γενική ομολογία – με θέμα «Δημιουργία και ενίσχυση των ενεργειακών συνεταιρισμών στην Ελλάδα» αυτό που οργανώθηκε από τον κοινωνικό συνεταιρισμό «Άνεμος Ανανέωσης», την κοινωνική συνεταιριστική επιχείρηση «Ηλέκτρα Energy» και το Ίδρυμα Χάινριχ Μπελ Ελλάδας, σε συνεργασία με το Γραφείο Αστικής Ανθεκτικότητας και Βιωσιμότητας του Δήμου Αθηναίων, με την υποστήριξη του Europe Direct City of Athens, την Παρασκευή 1 Δεκεμβρίου.

 

Στο εργαστήριο συμμετείχαν δεκάδες ενδιαφερόμενοι/ες, που προέρχονταν από ενεργειακούς συνεταιρισμούς (Καρδίτσας και Σίφνου), εκπαιδευτικά και ερευνητικά ιδρύματα  (ΕΜΠ, ΚΑΠΕ) αλλά και από πρωτοβουλίες πολιτών από την Αττική, τη Θεσσαλονίκη, την Κρήτη, την Πάρο, Σκιάθο, Αίγινα καθώς και από φορείς που ενδιαφέρονται για την ανάπτυξη των ενεργειακών συνεταιρισμών στην Ελλάδα.

Προσκεκλημένοι ομιλητές – που συνέβαλαν καθοριστικά στην επιτυχία του εργαστηρίου και στην ανταλλαγή εμπειριών και καλών πρακτικών – ήταν οι Dirk Vansintjan, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ενεργειακών Συνεταιρισμών και Ομίλων Πολιτών REScoop.eu, που εκπροσωπεί 2.300 ενεργειακούς συνεταιρισμούς, και o Jaume Aliaga, από τον ισπανικό ενεργειακό συνεταιρισμό SOM ENERGIA, που απαριθμεί πάνω από 32.000 μέλη.

 

Η συζήτηση ήταν πολύ ενδιαφέρουσα και η διαδικασία που ακολουθήθηκε ήταν συμμετοχική. Οι δύο προσκεκλημένοι παρουσίασαν σε γενικές γραμμές την εμπειρία σε ευρωπαϊκό επίπεδο σε κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τους ενεργειακούς συνεταιρισμούς, όπως το πώς αναπτύχθηκαν οι ενεργειακοί συνεταιρισμοί, πώς ενημερώνονται και συμμετέχουν τα μέλη, πώς αποφασίζουν για τεχνολογικά ή άλλα θέματα, ποιος είναι ο ρόλος της νομοθεσίας, ποια είναι η σχέση των ενεργειακών συνεταιρισμών με την τοπική αυτοδιοίκηση ή τις άλλες επιχειρήσεις, πώς διασφαλίζουν τους αναγκαίους για τις επενδύσεις πόρους, πώς διαχειρίζονται τυχόν πλεόνασμα, πώς συνεργάζονται μεταξύ τους κα

                      

Οι συμμετέχοντες πήραν με την σειρά τους το λόγο για να απαντήσουν σε μια σειρά από ερωτήματα, που τους είχαν σταλεί και αποτέλεσαν την ραχοκοκκαλιά της συζήτησης. Έτσι είχαν την ευκαιρία να προετοιμαστούν κατάλληλα αλλά και να εμπλουτίσουν την συζήτηση και με άλλα θέματα που τους/τις απασχολούν

Υλικό από το εργαστήριο που βιντεοσκοπήθηκε θα αναρτηθεί σταδιακά στις ιστοσελίδες των διοργανωτών

«Δημιουργία και ενίσχυση των ενεργειακών συνεταιρισμών στην Ελλάδα»

ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ

Μπορείτε να δείτε πιο κάτω τα ερωτήματα που αποτέλεσαν τη βάση της συζήτησης. Μπορείτε να συμπληρώσετε το σχετικό ερωτηματολόγιο ηλεκτρονικά εδώ. Ενώ μπορείτε να βρείτε και  το κείμενο-πλαίσιο συζήτησης, βασικούς ορισμούς σε σχέση με την κοινοτική ενέργεια και επιπλέον χρήσιμο υλικό εδώ.

  1. Κατά τη γνώμη σας ποιός θα μπορούσε να γίνει μέλος σε έναν ενεργειακό συνεταιρισμό;

α) απλοί πολίτες

β) ιδιωτικές επιχειρήσεις

γ) κοινωνικές επιχειρήσεις

δ) φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης

ε) άλλο

Μπορείτε να επιλέξετε παραπάνω από μία επιλογή. Παρακαλούμε σχολιάστε τις επιλογές σας:

  1. Θεωρείτε πως υπάρχει χώρος και ρόλος για ιδιωτικές κερδοσκοπικές επιχειρήσεις στην κοινοτική ενέργεια (community energy) και στους ενεργειακούς συνεταιρισμούς; Αναφερθείτε ξεχωριστά στις ιδιότητες τους ως α) συν-ιδιοκτήτες, β) επενδυτές και γ) ως developers.
  2. Κρίνετε σκόπιμο να μπαίνουν περιορισμοί στον τρόπο συμμετοχής σε έναν ενεργειακό συνεταιρισμό, και γιατί; Ποιά θα μπορούσαν να είναι τα κριτήρια συμμετοχής ανάλογα με τον τύπο των μελών π.χ. μέλη-ιδιώτες, μέλη-επιχειρήσεις, μέλη-φορείς αυτοδιοίκησης;
  3. Βασική αρχή για τη λήψη των αποφάσεων μέσα σε έναν ενεργειακό συνεταιρισμό είναι η αρχή «ένα μέλος, μία ψήφος». Ωστόσο σε ορισμένες περιπτώσεις ενεργειακών συνεταιρισμών τα μέλη διαφοροποιούνται ως προς το δικαίωμα ψήφου. Κατά τη γνώμη σας ποιά τα πιθανά οφέλη αλλά και οι κίνδυνοι από κάτι τέτοιο;
  4. Η ενημέρωση είναι ιδιαίτερα σημαντική στη φάση της δημιουργίας ενός ενεργειακού συνεταιρισμού. Με ποιόν τρόπο θα μπορούσε να γίνει αποτελεσματικά; Ποιά είναι τα διαθέσιμα εργαλεία; Ποιά λάθη πρέπει να αποφευγονται; Παρακαλούμε μοιραστείτε και την δική σας εμπειρία.
  5. Ποιές είναι, κατά τη γνώμη σας, οι προϋποθέσεις για την δημιουργία και την διατήρηση σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ ενεργειακού συνεταιρισμού και τοπικής κοινωνίας; Τι λειτουργεί και τι πρέπει να αποφεύγεται;
  6. Πέρα από την διανομή πλεονασμάτων στα μέλη, τί άλλα οικονομικά κίνητρα υπάρχουν για να συμμετέχει κάποιος σε έναν ενεργειακό συνεταιρισμό; Ποιες εναλλακτικές πηγές υπάρχουν εκτός από την αυτο-χρηματοδότηση για την συγκέντρωση του απαραίτητου κεφαλαίου;
  7. Πώς επιλέγονται τα πεδία και οι τομείς δραστηριοποίησης του ενεργειακού συνεταιρισμού (παραγωγή, προμήθεια, διανομή ενέργειας, εξοικονόμηση κα); Πώς λαμβάνονται οι σωστές από τεχνολογική και οικονομικο-κοινωνική άποψη αποφάσεις; Ποιος μπορεί να βοηθήσει συμβουλευτικά ώστε να μην γίνονται λάθος επιλογές;
  8. Ποιες ανάγκες εκπαίδευσης προκύπτουν από την νέα ιδιότητα του πολίτη ως παραγωγού-καταναλωτή (prosumer); Πώς μπορούν να ανταποκριθούν σε αυτές οι ενεργειακοί συνεταιρισμοί;
  9. Μία από τις 7 συνεταιριστικές αρχές είναι η «Συνεργασία μεταξύ των συνεταιρισμών». Με ποιόν τρόπο και σε ποιά πεδία θα μπορούσαν να αναπτυχθούν συνεργασίες μεταξύ ενεργειακών συνεταιρισμών στην Ελλάδα αλλά και με άλλους από το εξωτερικό;
  10. Πως κρίνετε την ιδέα της δημιουργίας μιας Εθνικής Ομοσπονδίας Ενεργειακών Συνεταιρισμών (National Federation of REScoops) η οποία θα μπορούσε να ήταν μέλος του RESCoop.eu, σε αυτή τη φάση; Ποιός θα μπορούσε να είναι ο ρόλος της και πώς θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί, μιας και οι υφιστάμενοι ενεργειακοί συνεταιρισμοί είναι λίγοι και ακόμα δεν έχουν πλεονάσματα;
  11. Πώς θα μπορούσαν οι ίδιοι οι ενεργειακοί συνεταιρισμοί και οι ενώσεις τους να επηρεάσουν αποτελεσματικά τις εξελίξεις στο πεδίο της διαμόρφωσης πολιτικών;
  12. Σχετικά το θεσμικό πλαίσιο στην Ελλάδα που βρίσκεται σε εξέλιξη:
    α) Αναφέρετε δύο-τρία βασικά σημεία προς βελτίωση του θεσμικού πλαισίου για τον ενεργειακό συμψηφισμό και τον εικονικό ενεργειακό συμψηφισμό.
    β) Αναφέρετε δύο-τρία οικονομικά κίνητρα για την δημιουργία ενεργειακών κοινοτήτων.
  13. Έχετε να προτείνετε κάποια στρατηγικά βήματα και ένα απλό roadmap για την ανάπτυξη των ενεργειακών συνεταιρισμών στην Ελλάδα; Δεδομένης της υφιστάμενης κατάστασης της χώρας, του κοινωνικού context και της εικόνας που έχετε έως τώρα για τους υφιστάμενους ενεργειακούς συνεταιρισμούς και την πορεία τους.
  14. Έχετε κάποιο άλλο ερώτημα που θα θέλατε να συζητήσουμε στο εργαστήριο; (με την προϋπόθεση πως θα έχουμε χρόνο)
 
Δεν καταλαβαίνω γιατί πρέπει η σύντροφος του Πρωθυπουργού να δώσει συνέντευξη για να μας πει ότι “ο Αλέξης Τσίπρας δεν πρόδωσε, δεν εξαπάτησε, δεν είπε ψέματα». Αλλά τέλος πάντων, αυτό είναι ένα θέμα που αφορά την ίδια αν θα έπρεπε να εκτεθεί με αυτόν τον τρόπο. Υπήρχε περίπτωση οποιαδήποτε σύζυγος ή σύντροφος πρωθυπουργού να έλεγε “Ναι φυσικά ο σύντροφος μου σας κορόιδεψε, είπε ψέματα, είχε αυταπάτες”;
 
Αυτό που θεωρώ, όμως, ιδιαίτερα επικίνδυνο και μας αφορά όλους/ες, ότι είναι αυτό που αναδύεται από την συνέντευξη κι έρχεται να προστεθεί σε πολλά άλλα παρόμοια “μηνύματα”: η όλο και πιο έντονη καθεστωτική αντίληψη επιβολής ΚΟΜΜΑΤΙΚΟΥ ελέγχου πάνω στα πάντα, ενημέρωση, διοίκηση, εκδρομές σχολείων, οικονομικοί παράγοντες, κοινωνικοί φορείς.
 
Το πρόβλημα με τους προηγούμενους ήταν ότι, πέρα από πολιτικές διαφωνίες μαζί τους – που σε μια δημοκρατία είναι υγιές να υπάρχει αντιπαράθεση πολιτικών προγραμμάτων -, δημιούργησαν ένα πελατειακό κράτος που γέννησε και διαφθορά. Στο όνομα, λοιπόν, της αντιμετώπισης της διαφθοράς των προηγούμενων – που δεν έχει εξαλειφθεί πάντως στο ελάχιστο – η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ- υπολειμμάτων Οικολόγων Πράσινων δημιουργεί το δικό της πελατειακό κράτος, το δικό της ελεγχόμενο σύστημα εξουσίας, περιλαμβάνοντας κάποια από τα παλιότερα “τζάκια” αλλά και κάποια νέα που συνδέονται με “ισχυρούς άνδρες” που έχουν, τουλάχιστον περίεργο, “βιογραφικό”.
 
Αλλά το χειρότερο είναι ότι προχωράει, δυστυχώς, ένα βήμα πιο πέρα. Είναι αυτό που αποτυπώνεται σε μια σταλινικού τύπου αντίληψη της αριστεράς – που συμπίπτει απολύτως με αυτήν του Τραμπ σήμερα – όπως το ομολογεί η σύντροφος του πρωθυπουργού: «ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε την Κυβέρνηση, αλλά δεν πήρε την εξουσία» και συμπληρώνει «γιατί εξουσία δεν είναι ο υπουργός αλλά ο μηχανισμός. Υπάρχουν άνθρωποι σε θέσεις-κλειδιά που εξυπηρετούν το παλιό διεφθαρμένο σύστημα. Και περιμένω την κάθαρση». Άρα, να ελέγξουμε τον μηχανισμό με τους δικούς μας ανθρώπους, όπως άνετα μεταφράζεται αυτό.
 
Αντί λοιπόν να ανοίξει η συζήτηση για το πώς η λειψή δημοκρατία μας θα γίνει πιο περιεκτική, πιο συμμετοχική, αλλά και πώς θα υπάρξει απο-κομματικοποίηση του κράτους, διαφάνεια στη λήψη αποφάσεων, ενδυνάμωση του συμμετοχικού σχεδιασμού bottom – up, η κυβερνητική αντίληψη (σε όλες τις εκφάνσεις της) είναι ο “απόλυτος έλεγχος του κράτους και του μηχανισμού” γιατί εμείς αγωνιζόμαστε για το “καλό του λαού“!
 
Πόσο πίσω έχουμε πάει…Όλες αυτές οι θεωρητικές αναζητήσεις και οι συζητήσεις στην ανανεωτική αριστερά πετάχθηκαν στα σκουπίδια από το κόμμα που υποτίθεται προήλθε από τα σπλάχνα της. Το πιο άσχημο είναι ότι παρόμοιες αντιλήψεις έχουν ευρύτερη απήχηση στην αριστερά (αλλά και στην δεξιά): πιστεύουν ότι κατέχουν την απόλυτη αλήθεια και το μόνο πρόβλημά τους είναι το πώς θα ελέγξουν τον μηχανισμό πλήρως για το “καλό του λαού”!
 
Είναι για λύπηση ότι το κομμάτι που απόμεινε από τον οικολογικό χώρο στους Οικολόγους Πράσινους δεν βγήκε στα κάγκελα, ασκώντας κριτική σε παρόμοιες αντιλήψεις. Αντιθέτως, συνηθίζει σταδιακά, αφομοιώνεται κι αυτό σε παρόμοια καθεστωτική αντίληψη – όποιος έχει δει τον Γ. Τσιρώνη στα ΜΜΕ διαπιστώνει ότι έχει γίνει πιο “βασιλικός και από τον βασιλιά”, βίαιος στο λόγο του κι απαξιωτικός απέναντι στους συνομιλητές του, ποδοπατώντας την ιστορία του πράσινου κινήματος που γεννήθηκε τον Μάη του 68 όχι μόνο αντιδρώντας στα πυρηνικά, την καταστροφή του περιβάλλοντος, την πυρηνική ενέργεια αλλά κι ασκώντας κριτική ενάντια στις απολυταρχικές αντιλήψεις δεξιάς ΚΑΙ αριστεράς για την δημοκρατία.
 
Όπως έδειξε και η εμπειρία του “ανύπαρκτου σοσιαλισμού”, οι τελεολογικές αντιλήψεις και η απόλυτη αλήθεια οδηγούν σε αυταρχικά καθεστώτα ακόμα και σε τερατώδη εγκλήματα στο όνομα των “υψηλών ιδανικών” όταν αυτά επιδιώκεται να “επιβληθούν” και όχι να υιοθετηθούν μέσα από μια δημοκρατική εξέλιξη. Φυσικά στο τέλος το καθεστώς που δημιουργείται δεν έχει καμία σχέση με τις “αξίες” που επικαλείται. Διαβάζοντας την συνέντευξη της κ. Μπαζιάκα ανατρίχιασα. Στο όνομα αφηρημένων εννοιών και “αξιών” χτίζεται μια καθεστωτική αντίληψη που βασίζεται ακριβώς στην δαιμονοποίηση της διαφορετικής αλλά υπαρκτής πολιτικής. Προφανώς στην πολιτική υπάρχουν και πρέπει να υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις, αλλά είναι πλέον εγκληματικό να βιώνουμε ακόμα και σήμερα το εμφυλιο-πολεμικό κλίμα της δεκαετίας του ’40. Στο κυβερνητικό στρατόπεδο κυριαρχεί αυτό το πνεύμα: εμείς είμαστε οι σωτήρες, ξέρουμε καλύτερα από όλους, είμαστε περήφανοι, και οδηγούν σε “σύγκρουση ανάμεσα στο απόλυτο καλό και στο απόλυτο κακό”. Αλλά και ένα μέρος της αντιπολίτευσης έχει υιοθετήσει αυτή την στρατηγική, γιατί θεωρούν ότι θα τους φέρει πιο γρήγορα στην πολυπόθητη καρέκλα της εξουσίας.
 
Η πλήρης απουσία της πολιτικής και η κυριαρχία του θρησκευτικού τύπου απολυταρχισμού (από εδώ ο Παράδεισος, από εκεί η Κόλαση) ανιχνεύεται εύκολα μέσα στα λεγόμενα:
 
– Οι άλλοι κάνουν “προπαγάνδα” (φυσικά), (αλλά μόνο) εμείς κατέχουμε την “αλήθεια”.
 
– Οι άλλοι “είχαν χρεωθεί για πάντα την αναξιοπρέπεια της υποταγής τους”, όμως εμείς “κάναμε συμβιβασμό, όχι όμως ταπεινωτικό” “Συμβιβάστηκες για να υπάρχει η χώρα σου”
 
– Οι δανειστές συμπεριφέρονταν “σαν μια τιμωρητική, φασιστική μπότα που προσπαθούσε να σου λιώσει το κεφάλι, να σε πατήσει κάτω επειδή τόλμησες να ξεστομίσεις “δεν αντέχω άλλο”… Λες και δεν είχες δικαίωμα να αντιστέκεσαι”. Αλλά, τότε πώς το “This is a coup” και “Κάθε επέτειο του δημοψηφίσματος κλαίω από νεύρα” συνυπάρχει με την “αλλαγή στάσης” των “φασιστών” απέναντι στον Αλέξη που τον εκθειάζουν σήμερα;
 
– “Εκείνον (ΣΣ δηλαδή τον “λαό”) σκέφτηκε, για εκείνον έχασε χρόνο, για εκείνον αναγκάστηκε να δεχτεί μια συμφωνία που δεν την ήθελε έτσι” (τι μου θυμίζει, τι μου θυμίζει!!!)
 
Είναι αλήθεια ότι ένα μεγάλο τμήμα του πράσινου κινήματος έβλεπε με συμπάθεια την συνεργασία με την αριστερά, αλλά με μια αριστερά που θα είχε μάθει από τα κινήματα κοινωνικής κριτικής, τα οικολογικά κι αντιαυταρχικά κινήματα. Μια αριστερά που θα αντιλαμβάνονταν ότι η απόλυτη αλήθεια και τα αυταρχικά συστήματα εξουσίας ήταν πίσω από τα μεγαλύτερα εγκλήματα που έγιναν στο όνομα της κοινωνικής δικαιοσύνης, της ισότητας, του σοσιαλισμού.
 
Δυστυχώς, αυτό που βλέπουμε σήμερα είναι μια “αριστερά στην εξουσία” (αλλά και πέρα από αυτήν) που έχει γεράσει ήδη, που χτίζει πάνω στο αξιακό σύστημα του παρελθόντος, που μισεί ότι δεν ελέγχει, που δεν αντέχει την όποια διαφορετική άποψη. Και αυτή η αριστερά προσελκύει από τους οικολόγους αυτούς που είναι έτοιμοι να πιάσουν μια θέση στην καρέκλα του μηχανισμού, χωρίς να νοιάζονται κατ΄ελάχιστον για το περιεχόμενο της πολιτικής που ασκείται αλλά και για το ύφος της εξουσίας. Ναι, οι πράσινοι δεν αρνούνται να συμμετάσχουν και στην διαχείριση της εξουσίας, δεν θα ήταν κακό αν οι Οικολόγοι Πράσινοι συμμετείχαν σε μια κυβέρνηση με τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά αυτό θα έχει νόημα αν δεν παραβίαζε τις βασικές αξίες των πράσινων: πολύχρωμη δημοκρατία σε όλα τα επίπεδα, σύνθεση απόψεων, πολιτισμός στην πολιτική, επιχειρήματα, σεβασμός στην διαφορετικότητα, διάχυση της εξουσίας ώστε να ενισχύεται η συμμετοχή των πολλών στην διαμόρφωση και λήψη των αποφάσεων, απέχθεια στην θρησκευτικού τύπου απόλυτη αλήθεια. Τι σχέση έχει το σημερινό σύστημα εξουσίας με αυτές τις αξίες; 
 
Αντί να ανοίξει μια ουσιαστική συζήτηση για την ανανέωση της δημοκρατίας και την ενδυνάμωση της κριτικής σκέψης μετά την “αλλαγή” του 2015, ουσιαστικά το σημερινό σύστημα εξουσίας υπόσχεται μια μίζερη κι ελεγχόμενη δημοκρατία και μια καθεστωτική αντίληψη.
 
Ίσως και να μας αξίζει η επιστροφή προς τα πίσω, διότι λίγοι πλέον αντιλαμβάνονται ότι η πολιτική μπορεί να είναι και διαφορετική αλλά δεν θα είναι διαφορετική αν δεν συμμετάσχουν κι αυτοί/ες ενεργά, ότι η δημοκρατία και η διαφορετική άποψη είναι πλούτος, ότι οι κοινωνίες προχωράνε όχι μέσα από την μονοδιάστατη σκέψη αλλά μέσα από τον πολιτικό διάλογο, την πολιτισμένη πολιτική αντιπαράθεση αλλά και την σύνθεση.

 

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ δεν μπορούμε να κρύψουμε την έκπληξή μας πώς μια κυβέρνηση όπου συμμετέχουν κάποιοι πανεπιστημιακοί (πχ υπουργός και υφυπουργός Παιδείας), κάποιοι που έχουν δουλέψει με μεγάλες αμοιβές στον ιδιωτικό τομέα ή κάποιοι που διαθέτουν σημαντικά εισοδήματα προωθούν ρυθμίσεις όπως η πρόσφατη από το Υπουργείο Παιδείας που περιορίζει ή και καταργεί επισκέψεις κι εκδρομές μαθητών στο εξωτερικό με την δικαιολογία ότι έτσι «θα περιορίσει τις διακρίσεις σε βάρος παιδιών που δεν έχουν τους οικονομικούς πόρους να συμμετάσχουν» ή γιατί «πηγαίνουν εκδρομές για να χαζολογήσουν».

Είναι φανερό ότι η κυβέρνηση αντιλαμβάνεται την κοινωνική δικαιοσύνη και ισότητα ως γενίκευση της μιζέριας αντί να επεξεργαστεί και να υιοθετήσει καινοτόμα εργαλεία που πραγματικά επιλύουν κοινωνικά προβλήματα και βελτιώνουν την κατάσταση όλων. Ξέρουμε – και φανταζόμαστε το γνωρίζουν και στην κυβέρνηση – ότι πάντα υπήρχαν πρωτοβουλίες αλληλεγγύης στα σχολεία (από μαθητές, γονείς, εκπαιδευτικούς) που βοηθούσαν όσα παιδιά δεν μπορούσαν, για τον ένα ή τον άλλο λόγο, να συμμετάσχουν σε κάποια δραστηριότητα (πολιτιστική, εκδρομή κα) ή βρίσκονταν σε κάποια μεγάλη ανάγκη. Φτώχεια υπήρχε και πριν την κρίση, να υπενθυμίσουμε.

Αν ενδιαφέρονταν ειλικρινά η κυβέρνηση να αντιμετωπίσει ένα κοινωνικό πρόβλημα, θα μπορούσε να αξιοποιήσει την υπάρχουσα εμπειρία και να δημιουργήσει θεσμικά και κατάλληλα εργαλεία στήριξης των μαθητών με οικονομικά προβλήματα. Θα μπορούσε, για παράδειγμα, να δημιουργηθεί ένα Ταμείο Αλληλεγγύης για τους μαθητές αλλά και για τις ανάγκες των σχολείων γενικότερα, στο οποίο θα μπορούσαν να συγκεντρώνονται πόροι από :

  • - τα περίφημα «υπερ-πλεονάσματα» (το μικρότερο ποσό),
  • - το οικονομικό όφελος που προκύπτει από προσπάθειες ανακύκλωσης και μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας,
  • - την επαναχρησιμοποίηση των βιβλίων (τώρα πετάγονται στο τέλος κάθε χρονιάς και πρέπει να τυπωθούν καινούργια για την επόμενη).

Η σχολική κοινότητα θα μπορούσε να διαχειρίζεται με κοινωνικά και περιβαλλοντικά κριτήρια πόρους από ένα τέτοιο ταμείο, μεταξύ άλλων, για ενίσχυση των πιο αδύναμων μαθητών, ώστε να μπορούν να συμμετάσχουν σε περιβαλλοντικές και πολιτιστικές δράσεις ή σε μια εκπαιδευτική επίσκεψη.

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ είμαστε αντίθετοι σε κάθε προσπάθεια που μετατρέπει το δίκαιο αίτημα για κοινωνική δικαιοσύνη και κοινωνική συνοχή σε μια μίζερη κι απαξιωτική πολιτική ισοπέδωσης προς τα κάτω, καθώς και σε μια πολιτική του κράτους πατερούλη που αποφασίζει ακόμα και για τις εκδρομές των μαθητών.

Οι εκπαιδευτικές επισκέψεις είναι ένα εργαλείο που μπορεί να προσφέρει εμπειρίες, γνώσεις και εικόνες που θα μείνουν ανεξίτηλα χαραγμένες στη μνήμη των παιδιών και θα επηρεάσουν τη ζωή και τις επιλογές τους. Αντί να επιβάλλει το υπουργείο ρυθμίσεις που αποστερούν από τα παιδιά τη δυνατότητα επίσκεψης σπουδαίων – τόσο σε επιβλητικότητα και ομορφιά όσο και σε πολιτιστικό και ιστορικό περιεχόμενο – πόλεων, μουσείων, φυσικών περιοχών  του εξωτερικού, επίσκεψη  που θα την θυμούνται σε όλη τους τη ζωή,  θα μπορούσε να διαμορφώσει – σε διάλογο με τους εκπαιδευτικούς και άλλους φορείς – προτάσεις για το πώς θα μπορούσε να γίνεται με διαδραστικό τρόπο η προετοιμασία των μαθητών και των εκπαιδευτικών για την επίσκεψη, στο πλαίσιο ενός νέου μοντέλου διαδραστικής μάθησης.

Λέμε ναι στην αλληλεγγύη, αλλά όχι στη μιζέρια των κυβερνώντων που θέλουν μάλιστα να την επιβάλλουν στην κοινωνία με «νόμους», φιλοδωρήματα, καθρεφτάκια και εγκυκλίους.

Φωτογραφία του Nikos Chrysogelos.
 
Όσο και αν προσπαθώ να αντιμετωπίσω το θέμα της απαγόρευσης των εκπαιδευτικών εκδρομών των μαθητών στο εξωτερικό με χιούμορ (ένα γέλιο θα σας θάψει όπως συνηθίζαμε να λέμε στο φοιτητικό κίνημα την εποχή που ήμουν φοιτητής) μου έρχεται να κλάψω ή να ουρλιάξω.
Έχω ακούσει τρεις εκδοχές από την κυβέρνηση και τους βουλευτές της για τον λόγο που βγήκε η εγκύκλιος:
(α) Επίσημη δικαιολογία από το Υπουργείο: "πολλά παιδιά δεν έχουν τα χρήματα για να συμμετάσχουν". Οπότε ρίχνεις μια γενική απαγόρευση αντί να αναζητήσεις δημιουργικές λύσεις, με δικαιολογία την "κοινωνική δικαιοσύνη"! άντε να ψάχνεις για λογικές λύσεις κοινωνικής αλληλεγγύης, αν και τις εφαρμόζουν χρόνια στη σχολική κοινότητα...
(β) Υφυπουργός Κ. Ζουράρης (με χαρά); "οι μαθητές το 1958 -
στην εποχή του- επισκέπτονταν μπουρδέλα", άρα καλά κάνουμε που ΣΗΜΕΡΑ τους τραβάμε μια απαγόρευση!
(γ) Δημήτρης Γάκης, βουλευτής Συριζα Ροδου (αχ βρε Δημήτρη σε ξέρω και εσένα): "για να μην βγαίνει συνάλλαγμα στο εξωτερικό, να επιλέγουν οι μαθητές να πηγαίνουν στην Ρόδο και στην Κρήτη για να ενισχύσουν τον τουρισμό"! Εντάξει βρε Δημήτρη, να μας επιβάλεις που θα πηγαίνουμε. Φυσικά και πρέπει να σε ρωτάμε πρώτα, αν μας το επιτρέπεις...
Τρομακτικα και τα 3 επιχειρήματα. Και φυσικά κανένα από τα 3 δεν έχει σχέση με καλύτερη εκπαίδευση και πρόσβαση όλων στην εκπαίδευση, την γνώση (και μέσα από το ταξίδι), το βίωμα. Δεν είναι τυχαίο που σε μερικές γλώσσες η λέξη "εκπαίδευση" προέρχεται από το "ταξίδι" πχ στα Γερμανικά er-fahrung, από το ταξιδεύω fahren.
Το θέμα γίνεται όλο και πιο σοβαρό. Αντί να διευρύνουμε τους ορίζοντες μας, κλείνουμε τα όποια παράθυρα στον υπόλοιπο κόσμο.
Δείχνει ότι κάποιοι αντιγράφουν τους Ταλιμπάν, θέλουν να επιβάλλουν την δική τους αντίληψη και στους άλλους (μάλλον θέλουν να αντιγράψουν και εκείνον τον θρησκόληπτο υπουργό Δημόσιας Τάξης, τον Παπαθεμελή, που επέβαλε να κλείνουν νωρίς τα μαγαζιά για το καλό τους, για να μην ξενυχτάνε οι πολίτες)
'Ολο και περισσότερο οι σημερινοί κυβερνώντες δείχνουν μια προσκόλληση στο μοντέλο του κράτους-πατερούλη που αποφασίζει για τα πάντα, ακόμα και για την εκδρομή των μαθητών.
Έχετε τρελαθεί εντελώς;
 
Λιγότερες πλαστικές σακούλες, καλύτερη ποιότητα ζωής
Η σχετική ευρωπαϊκή Οδηγία - είχα τη χαρά να την υποστηρίξω και εγώ όταν ήμουν ευρωβουλευτής στο Ευρωκοινοβούλιο μαζί με την δανέζα ευρωβουλευτή των Πρασίνων M. Auken που ήταν η εισηγήτρια της πρωτοβουλίας - προβλέπει είτε περιορισμό της χρήσης της με νομοθετική απαγόρευση είτε επιβολή τέλους σε κάθε σακούλα που χρησιμοποιείται.
Η ελληνική κυβέρνηση επέλεξε το μισό βήμα, την επιβολή τέλους. Ας ελπίσουμε ότι με αυτόν τον τρόπο θα πετύχει να περιορίσει δραστικά τη χρήση της, και δεν θα λειτουργήσει απλώς εισπρακτικά το σύστημα: 3 λεπτά για τον Εθνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης και 1 λεπτό για το κράτος (από το ΦΠΑ).
Υπήρχε βέβαια η εναλλακτική και πιο δραστική λύση, να μην δίνεται πλέον πλαστική σακούλα, ιδιαίτερα στα σούπερ μάρκετ.
Μα θα πει κάποιος και πώς θα μεταφέρουμε τα ψώνια μας; Εξάλλου που θα βάζουμε τα σκουπίδια μας;
Ας σκεφτούμε ότι υπήρχε ζωή και πριν τις πλαστικές σακούλες, ενώ θα συνεχίσει να υπάρχει και μετά από αυτές, Και μάλιστα, καλύτερα, χωρίς τόσα πλαστικά στη θάλασσα, στο περιβάλλον, στις φωλιές των πουλιών, στις κοιλιές των ψαριών και γενικότερα στην τροφική αλυσίδα.
Θυμάμαι όταν αποφάσισα να σταματήσω να χρησιμοποιώ πλαστικές σακούλες στα ψώνια μου - ήταν στα τέλη της δεκαετίας του 70 - και πήγαινα στο σούπερ μάρκετ ή στο φούρνο με τις πάνινες τσάντες ή με το δίχτυ μου, με κοιτούσαν με συγκαταβατικό ύφος του στυλ "το καημένο το παιδί, έχει τρελαθεί". Απελπίζονταν που παρά την πίεση δεν ήθελα να χρησιμοποιήσω πλαστική σακούλα.
Τα χρόνια πέρασαν, τα μαλλιά άσπρισαν. Οι οικολογικές στάσεις ζωής έχουν υιοθετηθεί από πολύ περισσότερους/ες σήμερα. Ακόμα και σε τηλεοπτικά σήριαλ έχουν εισαχθεί κάποιες οικολογικές μπηχτές: κάπου κάπου πάνινη τσάντα, κάδος ανακύκλωσης, ένα ποδήλατο δίπλα από την πόρτα.
Ξέρω πάρα πολλούς ανθρώπους που έχουν κατανοήσει ότι οι πλαστικές σακούλες κάνουν ζημιά στο περιβάλλον και θα ήταν έτοιμοι να σταματήσουν τη χρήση τους, Κάποιοι/ες (κυρίως γυναίκες, μεγαλύτερης ηλικίας και νέα παιδιά) έχουν κάνει ήδη το βήμα αυτό. Αλλά οι περισσότεροι περίμεναν κάποιος να τους το επιβάλλει είτε με νόμο είτε με τέλος. Αυτή είναι η διαφορά μας με κεντρο-ευρωπαίους. Εκείνοι όταν συνειδητοποιούν ότι κάτι πρέπει να αλλάξει το εφαρμόζουν. Κόβουν τις πλαστικές σακούλες, παίρνουν το ποδήλατο, κάνουν ανακύκλωση και κομποστοποίηση, μείωνουν την κατανάλωση ενέργειας, Εμείς στο μεταξύ το ...σκεφτόμαστε, και το σκεφτόμαστε, και το σκεφτόμαστε!
Παρατηρούσα, λοιπόν, σήμερα με περιέργεια τον κόσμο που πήγαινε στο ταμείο του σούπερ μάρκετ. Οι κοπέλες στο ταμείο ρωτούσαν: θέλετε πλαστική σακούλα. Φαίνεται ότι περιέργως οι περισσότεροι ήξεραν ότι από σήμερα η πλαστική σακούλα θα χρεώνονταν χωριστά (γιατί μέχρι τώρα χρεώνονταν, δεν ήταν δωρεάν όπως αφελώς πίστευαν πολλοί, αλλά χρεώνονταν μέσα στην τιμή του προϊόντος).
Αρκετοί είχαν φέρει τη δική τους επαναχρησιμοποιήσιμη τσάντα (υπάρχει ένα πλήθος ευφάνταστων λύσεων), Κάποιοι μουρμούριζαν, άκουσα ένα κύριο να λέει ότι θα ήταν καλύτερο να χρεώνονται ακόμα και 10 ευρώ αλλά μέσα στην τιμή του...προϊόντος), ενώ - όπως επιβεβαίωσαν και κάποιες κοπέλες στα ταμεία - αυτοί που συνήθιζαν να παίρνουν 10 - 10 τις σακούλες, σήμερα δεν ήθελαν να πάρουν ούτε μία και προτιμούσαν να πάρουν τα πράγματα στο χέρι τους. Υπήρχαν βέβαια κι αυτοί/ες που δεν πολυ-νοιάστηκαν που θα πλήρωναν 4 λεπτά επιπλέον.
Για να δούμε τι θα γίνει το επόμενο διάστημα.
Πάντως και ο καταναλωτής και τα μαγαζιά δεν θα έχουν μόνο οικολογικό αλλά και οικονομικό όφελος, αφού οι πλαστικές σακούλες ήταν έτσι κι αλλιώς ένα σημαντικό κόστος, που περνούσε απαρατήρητο στους καταναλωτές (κάπου 20-30 ευρώ ανά άτομο ετησίως) αλλά στα μαγαζιά, στα σούπερ μάρκετ, στις λαϊκές το κόστος ήταν σημαντικό κι ανέρχονταν σε εκατοντάδες ευρώ για ένα μικρό μαγαζί και δεκάδες χιλιάδες ευρώ σε ένα μεγαλύτερο. Τζάμπα λεφτά στα σκουπίδια δηλαδή.
Και ένας προσωπικός απολογισμός: όλα αυτά τα χρόνια με μερικές πάνινες τσάντες που επαναχρησιμοποιώ, έχω συνεισφέρει στην αποφυγή ...κατανάλωσης 15.000 περίπου κομματιών πλαστικής σακούλας. Δεν είναι και λίγο. Και ποτέ δεν μου φάνηκε δύσκολο να έχω μαζί μου κάποιες επαναχρησιμοποιήσιμες τσάντες (κυρίως πάνινες). Είναι θέμα πόσο συνεπής είσαι στις επιλογές σου.

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε μια απόφαση που αναμένονταν εδώ και πολύ καιρό και ήταν απαίτηση και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δηλαδή την εφαρμογή εναντίον της Πολωνίας των διαδικασιών που προβλέπει το Άρθρου 7 (1) της Συνθήκης Λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με 13 νόμους μέσα σε 2 χρόνια η κυβέρνηση του PiS στην Πολωνία προσπαθεί να θέσει υπό τον πλήρη έλεγχο της ολόκληρο το δικαστικό σύστημα, παραβιάζοντας την αρχή του διαχωρισμού των εξουσιών και της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όφειλε ως φύλακας των Συνθηκών να κινήσει την διαδικασία και να προχωρήσει σε βήματα που θα συμβάλλουν στη προστασία του δικαίου (Rule of Law) στην Πολωνία. Είχαν ήδη προηγηθεί 3 προειδοποιήσεις (Recommendations 27 Ιουλίου 2016, 21 Δεκεμβρίου 2016 και 27 Ιουλίου 2017). Η απόφαση της Κομισιόν πρέπει να συγκεντρώσει πλειοψηφία 22 χωρών στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (κυβερνήσεις) για να τεθεί σε πλήρη ισχύ.

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ θεωρούμε ότι σωστά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κίνησε αυτή την διαδικασία που δεν στρέφεται εναντίον του πολωνέζικου λαού, αλλά αντιθέτως, έρχεται να στηρίξει τις κινητοποιήσεις των πολιτών που διαμαρτύρονται για τις προσπάθειες του κυβερνώντος κόμματος να υποβαθμίσει την δημοκρατία και την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης.

 

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παρακολουθούσε στενά τις εξελίξεις στην Πολωνία εδώ και χρόνια και είχε ψηφίσει ένα σύνολο αναφορών για τις παραβιάσεις του ευρωπαϊκού πλαισίου δημοκρατικών αρχών καιδικαίου από την κυβέρνηση του PiS Κόμμα του Νόμου και Δικαιοσύνης – Law and Justice Party!). Σε πρόσφατη απόφασή του, τον Νοέμβριο 2017, το Ευρωκοινοβούλιο με πλειοψηφία 2/3 (438 ψήφους υπέρ, 152 κατά) είχε ζητήσει την ενεργοποίηση του άρθρου 7 κατά της κυβέρνησης της Πολωνίας ώστε να μην διαλύσει την δημοκρατία στη χώρα, κυρώσεις βεβαίως που δεν θα έπλητταν τους πολίτες και θα επανέφεραν το κυβερνώνκόμμα PiS στις υποχρεώσεις που έχει να τηρεί το δίκαιο της ευρωπαϊκής οικογένειας αλλά και το διεθνές δίκαιο. Οι ευρωπαϊκές αρχές και τα δικαιώματα, όπως αποτυπώνονται στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορεί να είναι διαπραγματεύσιμα. 

Να υπενθυμίζουμε ότι χιλιάδες πολίτες κινητοποιούνται και διαδηλώνουν στους δρόμους των πόλεων της Πολωνίας ενάντια σε πολιτικές περιορισμού των βασικών δικαιωμάτων, των δικαιωμάτων των γυναικών αλλά και εναντίον της προσπάθειας περιορισμού της ανεξαρτησίας της δικαστικής εξουσίαςΑυτά τα θέματα δεν μπορεί να είναι αποκλειστική υπόθεση ενός Κράτους Μέλους αλλά αφορούν το σύνολο της ΕΕ αν θέλουμε η Ευρώπη να είναι ένας χώρος αξιών και αρχών και όχι απλώς μια ένωση οικονομικών ενδιαφερόντων και συμφερόντων.

Η κυβέρνηση της Πολωνίας αρνείται επίσης να εφαρμόσει την απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ECJ) που ζήτησε να σταματήσει την καταστροφή του προστατευόμενου δάσους Białowieża που είναι ένα από τα πιο αρχέγονα δάση της Ευρώπης και ορισμένα δέντρα έχουν ζήσει πάνω από 500 χρόνια. Τώρα 180.000 δέντρα κόβονται παράνομα από την κυβέρνηση της Πολωνίας αυτή τη χρονιά. Το Δικαστήριο έχει ζητήσει από την κυβέρνηση να σταματήσει αμέσως την καταστροφή του δάσους αλλά δεν έχει συμμορφωθεί μέχρι τώρα σε αυτή την απόφαση.

Η διαδικασία ενεργοποίησης του Άρθρου 7 (1) είναι μεν μια επώδυνη διαδικασία γιατί δείχνει ότι μια κυβέρνηση (της Πολωνίας) δεν σέβεται βασικές αρχές κι αξίες της ένωσης στην οποία συμμετέχει, αλλά ταυτοχρόνως υπενθυμίζει ότι η ΕΕ έχει εργαλεία – αν θέλει να τα χρησιμοποιήσει – για να προστατέψει την δημοκρατία και το δίκαιο.

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ζητάμε να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός μόνιμης επιτήρησης της πολιτικής λειτουργίας και σεβασμού της δημοκρατίας από όλα τα Κράτη Μέλη, όπως εξάλλου ζήτησε με σχετικό ψήφισμα του και το Ευρωκοινοβούλιο ήδη από το 2016.

 

Αποτέλεσμα εικόνας για housing europe

Υπάρχει εναλλακτική λύση απέναντι στους πλειστηριασμούς και την βίαιη παρεμπόδισή τους με στόχο να σωθούν τα σπίτια αλλά και να μην μεταφερθούν τα βάση τους υπόλοιπους πολίτες;

Το αρχικό πρόβλημα: χιλιάδες άνθρωποι λόγω απουσίας μια πολιτικής για προσβάσιμη κατοικία (όχι κατ΄ ανάγκη μέσω ιδιοκτησίας) ανοίχτηκαν άκριτα σε δάνεια με τεράστιο κόστος για να αποκτήσουν κατοικία. Έτσι σήμερα πάνω από 700.000 δάνεια έχουν γίνει κόκκινα, οι άνθρωποι δεν μπορούν να ανταποκριθούν στο κόστος αποπληρωμής. Άλλα σπίτια είναι πρώτη κατοικία, άλλα είναι εξοχικά, άλλα είναι μικρά άλλα αποτέλεσμα μιας κουλτούρας νεοπλουτισμού.

Μετά έρχεται το άλλο πρόβλημα. Αν οι άνθρωποι αυτοί δεν μπορούν να αποπληρώσουν τα δάνεια, πώς θα λυθεί το πρόβλημα που δημιουργείται στις τράπεζες που έχουν χρησιμοποιήσει τα χρήματα των καταθετών για να δώσουν αυτά τα δάνεια; Όσοι λένε με ευκολία, να διαγραφούν τα δάνεια και να μην γίνει κανένας πλειστηριασμός. δεν απαντάνε στο απλό ερώτημα “σε αυτή την περίπτωση που θα βρεθούν τα χρήματα για να μπορούν οι τράπεζες να διασφαλίζουν τις καταθέσεις των πολιτών”; Μπορεί να φταίνε σε σημαντικό βαθμό και οι τράπεζες που μοίραζαν δάνεια σαν στραγάλια, αλλά το πρόβλημα είναι υπαρκτό σήμερα, δεν θα λυθεί ασκώντας μόνο κριτική στις ανεύθυνες τραπεζικές πολιτικές ή κατακρίνοντας όσους ανοίχτηκαν πέρα από τις δυνατότητές τους.

Αν η διάσωση των τραπεζών γίνεται συνεχώς με ανακεφαλαιοποίηση - δηλαδή δημόσιο χρήμα - τότε αυτό είναι άδικο για τους υπόλοιπους αλλά και οδηγεί σε συνεχόμενη λιτότητα και υπερφορολόγηση. Το σύνολο των κόκκινων δανείων (όχι μόνο για στεγαστικά) είναι 100 δις δηλαδή όσο περίπου το 1/3 του δημόσιου χρέους. Οι τράπεζες έχουν πάρει ήδη πολλά χρήματα από δημόσιους πόρους για ανακεφαλαιοποίηση, δεν μπορούν να πάρουν άλλα 100 δις.

Ο “κυνικός” θα πει: "Τότε να κατασχεθούν και να πουληθούν τα σπίτια και οι επιχειρήσεις των ανθρώπων που χρεοκόπησαν. Καλά κάνει η κυβέρνηση και νομοθετεί το αυτονόητο. Να πάνε φυλακή όσοι εμποδίζουν τους πλειστιριασμούς". Ο "φιλάνθρωπος" θα πει "Δίκαιο δεν έχουν όσοι αντιδρούν ενάντια στους πλειστηριασμούς κατοικιών κακόμοιρων ανθρώπων που καταστράφηκαν; Δεν είναι απαράδεκτη η κυβέρνηση που πέρασε ένα αντιδημοκρατικό νόμο για όσους εμποδίζουν τους πλειστηριασμούς;"

Δυστυχώς η μονοδιάστατη σκέψη δεν προσφέρει λύσεις. Εγώ θα υποστηρίξω ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις που είναι win-win και πάνε πέρα από αυτά τα δύο διλήμματα. Λύσεις που και αυτοί που σήμερα νομοθετούν αυταρχικές λύσεις και αυτοί που χρησιμοποιούν απλουστευτικά συνθήματα "ούτε ένα σπίτι σε χέρια τραπεζίτη" ΔΕΝ ΝΟΙΑΖΟΝΤΑΙ να αναζητήσουν.

Ας δούμε ποια θέματα ανακύπτουν:

Θέμα Νο 1: Δημιουργικός διάλογος, νέες πολιτικές. Πρέπει να βρεθούν δημιουργικές λύσεις και όχι να φτάνουν τα πράγματα σε ακραίες καταστάσεις. Αυτό προϋποθέτει ουσιαστικό και όχι προσχηματικό διάλογο. Σήμερα δεν υπάρχει αυτός, με ευθύνη όλου του πολιτικού συστήματος αλλά και πολλών φορέων.

Θέμα Νο 2: Δίκαιες και ισορροπημένες λύσεις. Πολλοί πράγματι καταστράφηκαν λόγω της κρίσης, χωρίς να έχουν κάνει κάτι εντελώς παράλογο ή κάποια λαμογιά. Είχαν κάνει τους υπολογισμούς τους (αν και κάπως απερίσκεπτα) για να μπορούν να πληρώνουν το δάνειο τα επόμενα 20-30 χρόνια. Το λάθος ήταν βέβαια ότι θεωρούσαν δεδομένο ότι θα βρίσκονταν πάντα σε καλή οικονομική κατάσταση. Σήμερα έχουν καταστραφεί - συχνά όχι με δική τους ευθύνη - και δεν είναι σε θέση να πληρώνουν το ύψος του δανείου που πήραν σε άλλες εποχές. Δεν είναι πάντως λογικό να θεωρηθούν εγκληματίες αλλά ούτε είναι λογικό να θεωρούν ότι κάποιοι άλλοι θα πληρώσουν το δάνειο για λογαριασμό τους. Πρέπει να βοηθηθούν, λοιπόν, να αποπληρώσουν το δάνειο, αξιοποιώντας διάφορα εργαλεία (πχ μείωση των απαιτήσεων επιτοκίων άλλης εποχής, μείωση προστίμων κα).

Θέμα Νο 3: Από την αντί-δραση στην λύση. Είναι δίκαιο το κίνημα εναντίον των πλειστηριασμών και των κατασχέσεων; Θα ήταν δίκαιο αν προσπαθούσε να βρει και να στηρίξει ολοκληρωμένες λύσεις. Αντιπαρέρχομαι τις κατηγορίες ότι κάποιοι έχουν επενδύσει κομματικά σε αυτό ή κάποιοι προσπαθούν να σώσουν μεγάλες περιουσίες και φοροφυγάδες αντιδρώντας σε πλειστηριασμούς μεγάλων ακινήτων. Μπορεί να συμβαίνουν και αυτά. Αλλά ας επικεντρώσουμε σε καλών προθέσεων πρωτοβουλίες. Το να αντιδράς τόσα χρόνια στους πλειστηριασμούς είναι μια συγκεκριμένη πολιτική αντίληψη που σε όλα λέει όχι αλλά δεν ψάχνει να βρει πώς θα σωθεί και το σπίτι και πώς δεν θα μεταφερθεί το κόστος στην υπόλοιπη κοινωνία. Γιατί αν δεν βρεθεί ολοκληρωμένη λύση κάποιος τελικά θα πληρώσει στο τέλος. Αν τα κόκκινα δάνεια παραμείνουν ως έχει τότε σύντομα θα κληθούν να πληρώσουν οι καταθέτες, μέσω της κατάσχεσης ή του κουρέματος των καταθέσεων για να μπορέσουν οι τράπεζες να καλύψουν τα τεράστια ποσά που τους "λείπουν" γιατί έχουν δοθεί για δάνεια που δεν αποπληρώνονται. Αν λοιπόν το "κίνημα" αυτό είχε αρχικά λόγο ύπαρξης για ευαισθητοποίηση της κοινωνίας, σήμερα αποτελεί μέρος της χρεοκοπίας των κομμάτων. Δεν συμβάλλει σε λύσεις, αξιοποιείται από όσους επιδιώκουν να προωθήσουν κυνικές πολιτικές

Θέση Νο 4: Πράσινες λύσεις στην κρίση. Η λύση τελικά δεν είναι απλή, αλλά υπάρχει, δεν είναι ένα σύνθημα, είναι περίπλοκη κι απαιτεί νέες ιδέες, ενεργοποίηση των πολιτών, αλλαγές στις πολιτικές, δημιουργία νέων θεσμών αλλά και νέων χρηματο-οικονομικών εργαλείων. όπως συνήθως συμβαίνει στην πολιτική, πρέπει να αλλάξουν πολλά για να αντιμετωπίσουμε τα σημερινά προβλήματα,

Κατ΄αρχάς χρειάζεται να υπάρξει συνεργασία του κράτους, των πολιτών που έχουν μπλέξει στα κόκκινα δάνεια, των τραπεζών αλλά και (διεθνών) φορέων που ίσως έχουν σχετική εμπειρία για να διαμορφωθεί ένα νέο πλαίσιο.

Αντί να ψάχνουν για τη λύση μόνοι τους, οι πολίτες που έχουν κόκκινο στεγαστικό δάνειο, θα μπορούσαν να συνεργαστούν μεταξύ τους για συνεργατικές λύσεις.

Μια τέτοια συνεργατική λύση θα ήταν να δημιουργήσουν από κοινού ένα “συνεταιρισμό κοινωνικής κατοικίαςπου θα μπορούσε να αγοράσει τα κόκκινα δάνεια και την περιουσία όσων ενδιαφέρονταν. Μέλη δηλαδή θα ήταν όσοι θα ήθελαν να γλυτώσουν την κατοικία ή την επιχείρηση τους από τις κατασχέσεις ή όσοι θα ήθελαν να απαλλαγούν από τα κόκκινα δάνεια αλλά και από την κατοικία. Τα σπίτια θα πέρναγαν τότε στον συνεταιρισμό που θα τα ενοικίαζε στους “ιδιοκτήτες” αλλά και θα φρόντιζε για την αναβάθμιση, συντήρηση τους αλλά και για την βελτίωση του περιβάλλοντος της γειτονιάς. Αν και ξεκινώντας από διαφορετικές αφετηρίες, σήμερα υπάρχουν πάμπολλα παραδείγματα φορέων (δημοτικών ή συνεταιρισμών) που διαχειρίζονται με αυτόν τον τρόπο εκατομμύρια"κοινωνικές"  κατοικίες στην Ευρώπη.

Ένας συνεταιρισμός κοινωνικής κατοικίας με κεφάλαια από διάφορες πηγές θα μπορούσε να αγοράσει σε πολύ ανταγωνιστικές τιμές τα δάνεια και τα σπίτια, παρακάμπτοντας το φόβο των τραπεζών ότι αν έδιναν την δυνατότητα σε κάθε ένα πολίτη να αγοράσει σε πολύ χαμηλή τιμή το "κόκκινο δάνειο" του, τότε κανείς δεν θα ήθελε να πληρώσει κανονικά το δάνειο του και θα κατέρρεε το τραπεζικό σύστημα.

Ο συνεταιρισμός κοινωνικής κατοικίας θα μπορούσε επίσης να εργαστεί στην κατεύθυνση της ενεργειακής αναβάθμισης αυτών των κατοικιών κι επιχειρήσεων αξιοποιώντας την εμπειρία υπαρχόντων ενώσεων κοινωνικής κατοικίας σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Μειώνοντας τις δαπάνες του νοικοκυριού για ενέργεια (που αποτελεί σημαντικό ποσοστό του σημερινού οικογενειακού προϋπολογισμού), θα συνέβαλε στην οικονομική ενδυνάμωση των νοικοκυριών. Είναι ήδη αποδεκτό σε ευρωπαϊκό επίπεδο ότι ένας τρόπος να μειωθεί ο κίνδυνος κόκκινων δανείων είναι να μειωθούν οι δαπάνες για την ενέργεια μέσω της ενεργειακής αναβάθμισης των κατοικιών.

Παράλληλα, θα μπορούσε να δημιουργήσει έσοδα και θέσεις εργασίας επενδύοντας στην παραγωγή κι ανταλλαγή-εμπορία ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας σε επίπεδο γειτονιάς ή και σε άλλες περιοχές (μέσω ψηφιακού συμψηφισμού), κάτι που είναι πλέον εφικτό.

Μέρος της χρηματοδότησης για ένα τέτοιο σχέδιο θα μπορούσε να προκύψει από διαφορετικές πηγές:

- υπάρχοντα προγράμματα. Για παράδειγμα, σήμερα εισπράττονται από τους εργαζόμενους ετησίως αν και έχει καταργηθεί ο ΟΕΚ πάνω από 200 εκατ ευρώ υποτίθεται για κοινωνική κατοικία

- από τους ίδιους τους ιδιοκτήτες των κόκκινων δανείων και των προς κατάσχεση κατοικιών

- με αναχρηματοδότηση από τις τράπεζες που θα είχαν συμφέρον να "πουλήσουν" τα δάνεια πχ στο 20% αντί για 5% όπως τώρα στα κερδοσκοπικά funds

- από ιδιώτες επενδυτές και κυρίως επενδυτές με κοινωνικά κριτήρια (οικολογικά και κοινωνικά funds),

- από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, και το λεγόμενο “πακέτο Γιουνκέρ”

Το θετικό επίσης από όλα αυτά θα ήταν ένα νέο παραγωγικό και κοινωνικό μοντέλο που θα πρασίνιζε την οικονομία, την κοινωνία και τις πόλεις.

Υπάρχει χώρος για ρεαλιστικές ουτοπίες;

Αποτέλεσμα εικόνας για windmills of your mind

 

Των

Νίκου Χρυσόγελου

(πρώην Ευρωβουλευτή

& Περιφερειακού Συμβούλου Ν. Αιγαίου)

και Νικόλα Στεφάνου

(επιχειρηματίας διαδικτύου)

Τα θέματα που απασχολούν τις κοινωνίες δεν μπορεί να είναι άσπρο-μαύρο. Για παράδειγμα, μπορούμε να απορρίψουμε μια πρόταση αλλά δεν είναι απαραίτητο να διατηρήσουμε μια κατάσταση. Aν αυτή δεν είναι συμβατή πλέον με τις ανάγκες και αξίες της κοινωνίας, υπάρχει η δυνατότητα να επιλέξουμε μια άλλη καλύτερη που θα είναι προς το συμφέρον της τοπικής κοινωνίας και του περιβάλλοντος. Αυτό ισχύει, για παράδειγμα, με το θέμα των ανεμογεννητριών στην Πάρο ή και σε άλλες περιοχές.

Οι κοινωνίες πρέπει να συζητάνε δημοκρατικά και με επιχειρήματα τις διαφορετικές επιλογές που υπάρχουν και να αναζητούν αυτή που είναι πιο ωφέλιμη για την κοινωνία και το περιβάλλον, συγκεντρώνει ευρύτερη συναίνεση κι αντιμετωπίζει τα υπαρκτά, μεγάλα περιβαλλοντικά και κλιματικά προβλήματα. Χρειάζεται προσοχή, όταν απορρίπτουμε μια επιλογή, να μην πετάμε με τα απόνερα και το μωρό.

Στην παθιασμένη ατμόσφαιρα που επικρατεί αυτή τη στιγμή στην Πάρο όπου κάθε γνώμη έστω και λίγο διαφοροποιημένη θεωρείτε «προδοσία», δεν είναι εύκολο να ακουστεί, ακόμα περισσότερο να κατανοηθεί, μια θέση διαφορετική τόσο από το σχέδιο που προωθείτε όσο και από την επικρατούσα θέση που αρκείται σε ένα ξερό «όχι στις ανεμογεννήτριες».

 Είναι βέβαιο ωστόσο ότι η μεγάλη κινητοποίηση του κόσμου που επιτεύχθηκε στην Πάρο είναι απαραίτητη για να εμποδιστεί το συγκεκριμένο (απαράδεκτο!) επενδυτικό σχέδιο ανάπτυξης αιολικών πάρκων που πάει να υλοποιηθεί στο νησί. Η αντίθεση, όμως, προς αυτό το σχέδιο δεν μπορεί να οδηγήσει στην διατήρηση της σημερινής, επίσης απαράδεκτης κατάστασης, αφού η ενέργεια που χρειάζεται η Πάρος παράγεται σήμερα από «βρώμικες», μη ανανεώσιμες πηγές, όπως το πετρέλαιο. Το αποτέλεσμα είναι προβληματικό και ορατό: ρυπαίνεται το περιβάλλον και συμβάλλουμε στην επιδείνωση της κλιματικής αλλαγής. Επίσης, η εισαγωγή πετρελαίου επιβαρύνει τα δημοσιονομικά και την οικονομία των νοικοκυριών και της χώρας. Κατά συνέπεια, χρειάζεται ένα πραγματικά εναλλακτικό σχέδιο αειφόρου ανάπτυξης που θα αφορά τη θέση της Πάρου στο νέο ενεργειακό τοπίο και τη συμμέτοχή της στην μείωση των εκπομπών CO2 που αλλάζει, όπως όλοι πλέον γνωρίζουν, ραγδαία το κλίμα.

Γιατί λέμε «όχι στο προτεινόμενο σχέδιο»: Το προτεινόμενο σχέδιο είναι καταρχάς προκλητικό αφού είναι αδιανόητο να πιστεύουν κάποιοι ότι τέτοια σχέδια, με τόσο μεγάλες παρεμβάσεις στο τοπίο και στο περιβάλλον, μπορούν να υλοποιηθούν σε κράτος μέλος της ΕΕ χωρίς διαφάνεια και συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων. Εδώ και πολλά χρόνια υπάρχει σε ευρωπαϊκό επίπεδο η υποχρέωση να ακολουθούνται διαδικασίες που διασφαλίζουν ότι κάθε σχέδιο που ενδέχεται να έχει επιπτώσεις στο περιβάλλον υπόκειται σε διαβούλευση που πραγματοποιείται σε πρώιμο στάδιο της διαδικασίας, όχι όταν τα έργα έχουν αποφασιστεί.

 Ενώ η μετάβαση σε ένα άλλο ενεργειακό μοντέλο είναι απαραίτητη για περιβαλλοντικούς και οικονομικούς λόγους, ο τρόπος που θα προωθηθούν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας πρέπει να λαμβάνει υπόψη ότι οι τοπικές κοινωνίες δεν λένε ένα απλό ναι ή όχι. Πρέπει να είναι αυτές που έχουν την πλήρη ιδιοκτησία ή σημαντικό ποσοστό ιδιοκτησίας των επενδύσεων ΑΠΕ που γίνονται, αποφασίζουν για την έκταση και την χωροθέτηση των επενδύσεων, επωφελούνται περιβαλλοντικά και οικονομικά από την αλλαγή του ενεργειακού μοντέλου. Στο κυρίαρχο ενεργειακό μοντέλο, η ενέργεια παράγονταν από μεγάλες επιχειρήσεις που συγκέντρωναν εκείνες όλο τον πλούτο, αλλά η νέα «ενεργειακή επανάσταση» στοχεύει στο να περάσει η ενέργεια στις κοινότητες (communityenergy) και να βασίζεται αποκλειστικά σε ανανεώσιμες πηγές. Σημειωτέο ότι τουριστικοί προορισμοί που ακολουθούν αυτό το μοντέλο πετυχαίνουν βελτίωση του τουριστικού προϊόντος και της προβολής τους στις πιο προνομιακές τουριστικές αγορές.

Το προτεινόμενο σχέδιο δεν συμμορφώνεται με αυτές τις βασικές επιλογές. Το να απορρίψουμε, όμως, συνολικά την ανάγκη προώθησης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας εξαιτίας μιας μονόπλευρης ενημέρωσης, που αγνοεί την αναγκαιότητα της ενεργειακής μετάβασης σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας λόγω της κλιματικής αλλαγής, είναι μια επιλογή που διατηρεί το σημερινό απαράδεκτο, επίσης, καθεστώς.

 Ασκούμε κριτική στο επενδυτικό σχέδιο που προωθείται σήμερα αλλά όχι με λάθος, αντιεπιστημονικά επιχειρήματα που μας εκθέτουν, όπως για κάποιες συνωμοτικές θεωρίες περί της «πράσινης ανάπτυξης», περί της δήθεν ανικανότητας της αιολικής και γενικότερα της ανανεώσιμης ενεργείας να αντικαταστήσει την ενέργεια από ορυκτά καύσιμα, για δήθεν επιπτώσεις στην υγεία κα. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι όλες οι χώρες με την Συμφωνία του Παρισιού για το Κλίμα (2015) δεσμεύτηκαν να σταματήσουν πλήρως τη χρήση ορυκτών καυσίμων μέχρι το αργότερο το 2050. Χώρες, όπως η Γερμανία, η Σκωτία, η Νορβηγία, η Δανία έχουν ήδη παρουσιάσει τα σχέδια τους, ενώ και η χώρα μας είναι υποχρεωμένη να το κάνει.

 Όταν πρωτο-συζητήθηκε το θέμα στο τότε Περιφερειακό Συμβούλιο Ν. Αιγαίου, ο Νίκος Χρυσόγελος (Περιφερειακός Σύμβουλος με τον Οικολογικό Άνεμο κι ευρωβουλευτής τότε) υπέβαλε ένα σχέδιο απόφασης που υπερψηφίστηκε «για απόρριψη της συγκεκριμένης επένδυσης». Αλλά η απόφαση συνοδεύονταν από θετική πρόταση, για ανάληψη πρωτοβουλιών από την περιφέρεια και τις τοπικές κοινωνίες για προώθηση συνεργατικών ενεργειακών σχημάτων για την προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα νησιά προς όφελος των νησιωτικών κοινωνιών και του περιβάλλοντος.

 Προφανώς δεν θα δεχθεί μια τοπική κοινωνία μια πρόχειρη τεχνική μελέτη που ορίζει την «φέρουσα ικανότητα» της Πάρου σε 100 ανεμογεννήτριες, χωρίς να έχει πάρει υπόψη την κλίμακα και τις ιδιαίτερες πολιτισμικές και περιβαλλοντικές ιδιαιτερότητες των Κυκλάδων. Το ενεργειακό μοντέλο της Πάρου και του Ν. Αιγαίου πρέπει να διαμορφωθεί με συμμετοχικό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη τις επιστημονικές και τεχνολογικές εξελίξεις αλλά και τις δεσμεύσεις που έχουμε ως κοινωνία να προστατέψουμε το κλίμα για τα παιδιά μας. Ας μην ξεχνάμε ότι τα νησιά είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

 Ο κόσμος είναι εξοργισμένος κι αρνητικός, δικαιολογημένα, αλλά η οργή πρέπει να μετατραπεί σε συνειδητή επιλογή ενός διαφορετικού ενεργειακού μοντέλου. Κάποια στιγμή θα έρθουν σίγουρα να μας μιλήσουν για την αναγκαιότητα των επενδύσεων, για τις δεσμεύσεις μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, για το σημαντικό αιολικό δυναμικό των Κυκλάδων και για αντισταθμιστικά οφέλη. Τότε το ξερό «όχι στις ανεμογεννήτριες» δεν θα είναι αξιόπιστος λόγος! Πρέπει να έχουμε διαμορφώσει το δικό μας όραμα και το δικό μας εναλλακτικό σχέδιο. Ποια πρέπει να είναι αυτά;

Το όραμά μας λοιπόν μπορεί να περιλαμβάνει αντί για έργα σαν τα προτεινόμενα του «σχεδίου Κοπελούζου/ENEL» για τα νησιά Άνδρο, Τήνο, Πάρο και Νάξο, ένα διαφορετικό, εναλλακτικό σχέδιο που θα έχει ως πρωταγωνιστές τις τοπικές κοινωνίες. Προτείνουμε τη δημιουργία δημοκρατικά οργανωμένης «συμμετοχικής Εταιρίας Παραγωγής Πράσινης Ενέργειας» (ενεργειακός συνεταιρισμός, όπως οι 2500 που υπάρχουν σήμερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και χιλιάδες άλλοι στις ΗΠΑ), με μέλη πολίτες και, πιθανόν, σε συνεργασία με την Περιφέρεια, τους Δήμους, τη τοπική ΔΕΗ, επαγγελματικούς, κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς φορείς, εμπορικούς συλλόγους, εργατικά κέντρα και σωματεία, εργαζόμενους στο ΝΕΩΡΙΟ, τουριστικούς φορείς, ιδιωτικές επιχειρήσεις. Μια τέτοια συνεργατική/συνεταιριστική επιχείρηση μπορεί να προωθήσει τις επενδύσεις στις ΑΠΕ (αιολική, ηλιακή, βιομάζα, γεωθερμία χαμηλής ενθαλπίας, κυματική κα) στην Πάρο. Ένα τέτοιο μοντέλο μπορεί να βοηθήσει να απεξαρτηθούν τα νησιά από τα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο) και ταυτοχρόνως να διατηρήσει τα οικονομικά οφέλη στις τοπικές κοινωνίες.

Τέτοια σχήματα δεν μπορούν να ελεγχθούν από κάποιους που θα συγκέντρωναν «μετοχές», αλλά, αντιθέτως, διασφαλίζουν ότι θα παραμείνουν υπό τον έλεγχο των τοπικών κοινωνιών που θα κατευθύνουν τις επενδύσεις, λαμβάνοντας υπόψη το τοπικό περιβάλλον, τις ανάγκες της κοινωνίας και την προσπάθεια προστασίας του κλίματος.

 Είμαστε πρόθυμοι να βοηθήσουμε την Παριανή κοινωνία να προχωρήσει προς μια τέτοια κατεύθυνση αξιοποιώντας την ευρωπαϊκή τεχνογνωσία.

Φωτογραφία του χρήστη Social Cooperatives.

Μια ενδιαφέρουσα συζήτηση πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία των "Φίλων της Πάρου" στην Πάρο, το Σάββατο 2 Δεκεμβρίου για τα θέματα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των ενεργειακών συνεταιρισμών, με την συμμετοχή εκπροσώπων: του Ανέμου Ανανέωσης (Nίκος Χρυσόγελος, πρόεδρος), της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ενεργειακών Συνεταιρισμών REScoop (Dirk Vansintjan, προέδρου), του ισπανικού ενεργειακού συνεταιρισμού SOM ENERGIA (Jaume Aliaga) και της Συνεταιριστικής Εταιρίας Σίφνου.

Οι πολίτες της Πάρου νοιώθουν αγανάκτηση κι οργή γιατί για ένα μεγάλο επενδυτικό σχέδιο που είναι να προωθηθεί στο νησί δεν ρώτησαν καν τη γνώμη τους, δεν συμμετέχουν οι ίδιοι αν και τους αφορά. Η αντίθεση σε ένα σχέδιο που δεν λαμβάνει υπόψη τις τοπικές κοινωνίες είναι κάτι σχεδόν αναπόφευκτο, αυτό, όμως, δεν πρέπει να οδηγήσει στην απόρριψη της ανάγκης να μεταβούμε σε ένα νέο ενεργειακό μοντέλο αλλά με την συμμετοχή των πολιτών. 
Ο Άνεμος Ανανέωσης ανταποκρίθηκε αμέσως στην πρόταση των "Φίλων της Πάρου" να προσκαλέσει εκπροσώπους ενεργειακών συνεταιρισμών από άλλες ευρωπαϊκές χώρες αλλά και να συμμετάσχει εκπρόσωπός του στην ενημερωτική συζήτηση.
Και πραγματικά έγινε μια ζωντανή και ενδιαφέρουσα συζήτηση με "Παραδείγματα Ενεργειακών Συνεταιρισμών και Ενεργειακών Κοινοτήτων” και για το τι θα μπορούσε να γίνει στην Πάρο προς την κατεύθυνση αυτή.

Φωτογραφία του χρήστη Social Cooperatives.

Στη συζήτηση πήραν μέρος ως ομιλητές οι:
- Dirk Vansintjan – πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Ενεργειακών Συνεταιρισμών και Ομίλων Πολιτών RESCOOP, που εκπροσωπεί 2.300 ενεργειακούς συνεταιρισμούς. Είναι επίσης πρόεδρος του Βελγικού Συνεταιρισμού ECOPOWER.
- Jaume Aliaga – μέλος του Δ.Σ. της SOM ENERGIA, ενεργειακός συνεταιρισμός της Καταλανίας, Ισπανία, που απαριθμεί πάνω από 32.000 μέλη.
- Νίκος Χρυσόγελος, χημικός–περιβαλλοντολόγος με μεγάλη οικολογική και περιβαλλοντική δράση, ιδιαίτερα στον τομέα της κοινωνικής οικονομίας, και πρόεδρος της ΚοινΣΕπ “Άνεμος Ανανέωσης“
ενώ με skype συμμετείχαν
- ο Απόστολος Δημόπουλος, πρόεδρος της Συνεταιριστικής Εταιρίας Σίφνου (ΣΕΣ) και η Ρόνια Αναστασιάδη, μέλος του ΔΣ της Συνεταιριστικής Εταιρίας Σίφνου.

Η συζήτηση νομίζουμε ότι αποτελεί το ξεκίνημα για την ανάπτυξη και προώθηση μιας εναλλακτικής πρότασης, απέναντι τόσο στην σημερινή κατάσταση στο νησί της Πάρου (εξάρτηση από το πετρέλαιο, δαπάνη πάνω από 20.000.000 Ευρώ για εισαγωγή πετρελαίου, μεγάλο κόστος παραγωγής ενέργειας, παθητικότητα τοπικής κοινωνίας) όσο και απέναντι σε ένα σχέδιο που αδιαφορεί για την τοπική κοινωνία και το κυκλαδίτικο περιβάλλον. 

Η εναλλακτική πρόταση αφορά στην ενεργή συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας στην μετάβαση σε ένα άλλο ενεργειακό μοντέλο που θα είναι ταυτοχρόνως προς όφελος του περιβάλλοντος, του κλίματος, της κοινωνίας και της υπεύθυνης οικονομίας. Αυτό μπορεί να γίνει μέσα από την δημιουργία ενός ενεργειακού συνεταιρισμού με την συμμετοχή των πολιτών και των φίλων της Πάρου, που θα συζητήσουν και θα συνδιαμορφώσουν το δικό τους σχέδιο για το μείγμα των ΑΠΕ, για το που θα χωροθετηθούν, για το πώς θα στηριχθούν οι άλλες ανάγκες της κοινωνίας μέσα από την διαχείριση της ενέργειας σε τοπικό επίπεδο.

Όπως συνόψισαν οι συμμετέχοντες, πολλοί πρωτοστάτες της αντίθεσης στο προωθούμε μέχρι σήμερα σχέδιο: "φαίνεται ότι θα ξεκινήσουμε την συζήτηση για την δημιουργία ενεργειακού συνεταιρισμού ως μια διαφορετική λύση. Χρειαζόμαστε χρόνο και συζήτηση ακόμα και για τα τεχνικά θέματα".

Το πλαίσιο που είχαν θέσει από την αρχή οι "Φίλοι της Πάρου" ήταν σαφές: 
"Οι Φίλοι της Πάρου συμμεριζόμαστε τις ανησυχίες της κοινωνίας σχετικά με το σχέδιο εγκατάστασης Α/Γ στην Πάρο αφού η εγκατάσταση 22 Α/Γ και τα συνοδευτικά έργα τους θα αλλοιώσουν επικίνδυνα τον ιδιαίτερο κυκλαδίτικο χαρακτήρα που έκανε το νησί μας παγκοσμίως ελκυστικό.

Ωστόσο δεν θα μπορούσαμε να είμαστε αντίθετοι στις ΑΠΕ όταν η υπερθέρμανση του πλανήτη μας λόγου των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου έχουν υποχρεώσει την διεθνή κοινότητα να προγραμματίσει το μέλλον της χωρίς ορυκτά καύσιμα.

Παρατηρούμε ότι σε πολλές χώρες της Ευρώπης και της Αμερικής η ενεργειακή μετάβαση σε ΑΠΕ αποδείχτηκε να αποτελεί μία ευκαιρία για τις τοπικές κοινωνίες ώστε αυτές να διεκδικήσουν την ιδιοκτησία του κοινωνικού αγαθού της ενέργειας μέσω συνεταιριστικών σχημάτων.

Πιστεύοντας ότι θα ήταν χρήσιμο να συμπεριληφθούν οι ενεργειακοί συνεταιρισμοί στην δημόσια συζήτηση, πήραμε την πρωτοβουλία να καλέσουμε μερικά άτομα με πολύ μεγάλη εμπειρία και γνώση σε αυτόν τον τομέα, για την καλύτερη ενημέρωση των μελών μας αλλά και της Παριανής κοινωνίας γενικότερα".

Ο Άνεμος Ανανέωσης αλλά και οι συμμετέχοντες φορείς εξέφρασαν την δέσμευσή τους να βοηθήσουν τους παριανούς και τις παριανές να προχωρήσουν σε μια τέτοια κατεύθυνση με τεχνογνωσία και κάθε είδους βοήθεια που θα απαιτηθεί. Κρατάμε και την δέσμευση του Δημάρχου είναι είναι θετικός για μια τέτοια κατεύθυνση.  

Από κοινού με τον Νικόλα Στεφάνου, μέλος του προεδρείου των ΠΡΑΣΙΝΩΝ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ και αντιπροέδρου των Φίλων της Πάρου είχαμε συντάξει μια ανοικτή επιστολή για το θέμα "Αιολικά στην Πάρο: Το όχι πρέπει να συνοδεύεται από ένα εναλλακτικό σχέδιο για αλλαγή του ενεργειακού μοντέλου" όπου αναφέραμε μεταξύ άλλων: 

Ενώ η μετάβαση σε ένα άλλο ενεργειακό μοντέλο είναι απαραίτητη για περιβαλλοντικούς και οικονομικούς λόγους, ο τρόπος που θα προωθηθούν οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας πρέπει να λαμβάνει υπόψη ότι οι τοπικές κοινωνίες δεν λένε ένα απλό ναι ή όχι. Πρέπει να είναι αυτές που έχουν την πλήρη ιδιοκτησία ή σημαντικό ποσοστό ιδιοκτησίας των επενδύσεων ΑΠΕ που γίνονται, αποφασίζουν για την έκταση και την χωροθέτηση των επενδύσεων, επωφελούνται περιβαλλοντικά και οικονομικά από την αλλαγή του ενεργειακού μοντέλου. Στο κυρίαρχο ενεργειακό μοντέλο, η ενέργεια παράγονταν από μεγάλες επιχειρήσεις που συγκέντρωναν εκείνες όλο τον πλούτο, αλλά η νέα «ενεργειακή επανάσταση» στοχεύει στο να περάσει η ενέργεια στις κοινότητες (community energy) και να βασίζεται αποκλειστικά σε ανανεώσιμες πηγές. Σημειωτέο ότι τουριστικοί προορισμοί που ακολουθούν αυτό το μοντέλο πετυχαίνουν βελτίωση του τουριστικού προϊόντος και της προβολής τους στις πιο προνομιακές τουριστικές αγορές... "  

Το διήμερο που βρέθηκα στην Πάρο, 2 και 3 Δεκεμβρίου, είχα την ευκαιρία και τη χαρά να συμμετάσχω σε 3 δράσεις στο νησί:

- στην προαναφερθείσα εκδήλωση για τους ενεργειακούς συνεταιρισμούς

- στην ημερίδα που διοργανώθηκε στον Αρχίλοχο για τις πλαστικές σακούλες και την ανάγκη περιορισμού κι εξάλειψης της χρήσης τους. Εκεί απεύθυνα και σύντομο χαιρετισμό μετά από πρόσκληση των διοργανωτών, μια και τόσο ως ενεργό στέλεχος περιβαλλοντικών οργανώσεων (Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, Οικολογική Εταιρεία Ανακύκλωσης) εργαζόμουν χρόνια για τη μείωση της χρήσης της πλαστικής σακούλας, αλλά και ως ευρωβουλευτής των Πράσινων στήριξα την κινητοποίηση χιλιάδων ευρωπαίων πολιτών για την κατάργηση της πλαστικής σακούλας, αίτημα που αποτυπώθηκε στο ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου με εισηγήτρια την φίλη πράσινη ευρωβουλευτή (Δανία) Margrete Auken

- στον εθελοντικό καθαρισμό των ακτών στο Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης Αγ. Γιάννη που διοργάνωσε μια πολύ δραστήρια παρέα εθελοντών της Πάρου, που κατάγονται από διάφορες χώρες αλλά επέλεξαν να ζουν στην Πάρο αλλά και να συμβάλλουν στην αειφορία μέσα από ένα σύνολο οικολογικών δραστηριοτήτων και παρεμβάσεων.