Εργαστήριο: «Εξοικονόμηση ενέργειας στα κτήρια και εφαρμογές φυσικών συστημάτων θέρμανσης – δροσισμού» στο πλαίσιο του προγράμματος YESclima

10 Σεπτεμβρίου, ώρα 11.30 - 15.00

WELCOMMON HOSTEL, Καποδιστρίου 4 (πίσω από την πλατεία Κάνιγγος)

Φόρμα εγγραφής: https://docs.google.com/forms/d/1TypultYGYJl0y5M-xI7SFjWaEtR4aV7EoDEcLN2qwxU/edit

Ο «Άνεμος Ανανέωσης» θα ήθελε να σας προσκαλέσει στο εργαστήριο με θέμα: "Εξοικονόμηση ενέργειας στα κτήρια και εφαρμογές φυσικών συστημάτων θέρμανσης - δροσισμού" που οργανώνει την Τρίτη 10 Σεπτεμβρίου 2019,  ώρα 11.30 με 15.00, στο χώρο του WELCOMMON HOSTEL (Καποδιστρίου 4, 10682 Αθήνα), με αφορμή την συνάντηση στην Αθήνα των εταίρων του προγράμματος EUKI- YESClima “Νέοι και νέες εργάζονται για την προστασία του κλίματος και την εξοικονόμηση ενέργειας”.

Το πρόγραμμα του εργαστηρίου:

"Εξοικονόμηση ενέργειας στα κτήρια και εφαρμογές φυσικών συστημάτων θέρμανσης  δροσισμού / Energy efficiency in buildings and naturaltechniques to cool/heat buildings

Program / Πρόγραμμα:

11.30-12.00: Greetings / Χαιρετισμοί

11.30 - 11.45: Miriam Dirichs, European Climate Initiative (EUKI), Funding Programme, Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH

11.45 - 12.00: Κωνσταντίνος Αραβώσης, Γενικός Γραμματέας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων Υπουργείου Περιβάλλοντος, υπεύθυνος και για    θέματα κλίματος / Konsantinos Aravosis, General Secretary responsible for environmental, water and climate policies of Ministry of Environment, (tbc)

12.00 - 12.10: Μαρία Ανδρούτσου / Maria Androutsou, Δήμαρχος Αγίου Δημητρίου / Mayor of Agios Dimitrios

12.10 – 12.20:  Χρήστος Βοσκόπουλος / Christos Voskopoulos, Δήμαρχος Καισαριανής /Mayor of Kaisariani, Attica

12.20-12.30: Ξένος Μανιατογιάννης / Xenos Maniatogiannis, Δήμαρχος Βριλησσίων / Mayor of Vrilissia (tbc)

12.30 – 13.00: "Μαθαίνοντας σε θέματα ενεργειακών ελέγχων ώστε να προωθήσουμε μέτρα ενεργειακής εξοικονόμησης / Learning on Energy Audits to promote Energy Saving Measures", Prof. Francisco José Sánchez de la Flor, καθηγητής και διευθυντής στο εργαστήριο Thermal Machines and Motors, στο Πανεπιστήμιο Cádiz, Ισπανία

13.00 – 13.15: “Τοπικές εμπειρίες από την προσπάθεια απεξάρτησης των Δήμων από τον άνθρακα / Local experiences for decarbonized municipalities”, Pablo Quero Garcia, Ενεργειακό Γραφείο Ανδαλουσίας / Energy Agency of Andalusia,

13.15 -13.30: “Το πρόγραμμα Εγγύηση για τη Νεολαία για την προώθηση της προστασίας του κλίματος – Μείωση της ανεργίας μέσω της προστασίας του κλίματος / European Youth Guarantee for climate protection - Reducing Youth Unemployment by Fighting Climate Change”, Dr. Hartwig Berger,Γραμματεία για την Μελλοντική Έρευνα / Sekretariat for Future Research, Berlin

13.30 – 13.45: “Building integrated Photovoltaic¨, Maria Mandalaki, Assistant Professor School of Architecture Technical University of  Crete,   Theocharis Tsoutsos, Professor, School of Environmental Engineering, Technical University of Crete

13.45 – 14.00: Στέφανος Παλλάντζας / Stefan Pallantzas, πολιτικός μηχανικός / Civil Engineer NTUA, Ελληνικό Ινστιτούτο Παθητικού Κτηρίου / Greek Passive House Institute

14.00 – 14.15:  Ενεργειακή Διαχείριση στα Δημοτικά κτίρια / Energy Management in Municipal Buildings”,  Εύη Τζανακάκη / Evi Tzanakaki, Αρχιτέκτων Μηχανικός MSc / Architecture  Engineer, Τμήμα Κτιρίων, Διεύθυνση Ενεργειακής Αποδοτικότητας, Κέντρο   Ανανεώσιμων Πηγών  Ενέργειας / Greek Center for Renewable Energy Sources & Saving (CRES)

14.15 - 14.30:  “Αλλαγή Συμπεριφοράς στη χρήση Σχολικών ΚτιρίωνΤο έργο TEESCHOOLS – Interreg Mediterranean 2014-2020 / Behavioral Change for increased school building performance: TEESCHOOLS - Interreg Mediterranean 2014-2020”, Κωνσταντίνος Καραμπουρνιώτης /  Konstantinos Karampourniotis, Μηχανικός Περιβάλλοντος MSc/ Environmental Engineer MSc

14.30- 14.45: “YESclima team Greece: Φυσικές τεχνικές για θέρμανση και δροσισμό κτηρίων – εμπειρίες από την 2η επίσκεψη μελέτης στο Βερολίνο / Natural techniques to cool /heating buildings - experiences from 2d study visit in Berlin”,  Iro-Maria AntoniouMarianna BasoulouZacharoula Piralisvili,Antonios Papadopoulos (2d Greek Team of the EUKI project), Nikos Chrysogelos, Άνεμος Ανανέωσης / Wind of Renewal

14.45 – 15.00: Ευθύμιος Σπανός / Eftimios Spanos, πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Βιομηχανιών Ηλιακής Ενέργειας / chair of the Greek Union of Solar Energy Industries

15.00 - 15.30 Συζήτηση / Discussion

15.30- 16.00 coffee & light lunch break

16.00 - 17.30: Συνάντηση Ελλήνων εταίρων που συμμετέχουν σε προγράμματα EUKI για το κλίμα - Meeting of Greek partners in European Climate Initiative projects

Σχετικά με το πρόγραμμα «YESClima: Νέοι και νέες εργάζονται για την προστασία του κλίματος και την εξοικονόμηση ενέργειας»

Τα σχολεία μπορεί να αναβαθμιστούν ενεργειακά προς όφελος του περιβάλλοντος, του κλίματος και των δημόσιων οικονομικών αλλά και να γίνουν κέντρα εκπαίδευσης νέων στην ενεργειακή αναβάθμιση καθώς κι ευαισθητοποίησης μαθητών, εκπαιδευτικών και γονιών. Με αυτή την οπτική ο ΑΝΕΜΟΣ ΑΝΑΝΕΩΣΗΣ (κοινωνική συνεταιριστική επιχείρηση για την προώθηση της κοινωνικής και πράσινης οικονομίας) εκπαιδεύει νέους και νέες σε θέματα εξοικονόμησης ενέργειας και συνεργάζεται με δήμους για την ενεργειακή αναβάθμιση σχολείων τους, στο πλαίσιο του προγράμματος «YESClima: Νέοι και νέες εργάζονται για την προστασία του κλίματος και την εξοικονόμηση ενέργειας».

Το πρόγραμμα υλοποιείται από την ΚΟΙΝΣΕΠ «Άνεμος Ανανέωσης», το Πανεπιστήμιο του Cádiz Ισπανίας, την Γραμματεία Μελλοντικών Σπουδών του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου και το Ενεργειακό Γραφείο Ανδαλουσίας. Αξιολογήθηκε κι επιλέχθηκε προς χρηματοδότηση από τηνΕυρωπαϊκή Πρωτοβουλία για το Κλίμα (European Climate Initiative), η οποία αποτελεί ένα χρηματοδοτικό εργαλείο του Γερμανικού Υπουργείου Περιβάλλοντος, Προστασίας της Φύσης και Πυρηνικής Ασφάλειας (BMUB)  που χρηματοδοτεί σχήματα συνεργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη προστασία του κλίματος.

To πρόγραμμα στοχεύει στην:

  • Προστασία του κλίματος και την εξοικονόμηση ενέργειας
  • Γενικότερη προσπάθεια μείωσης της κατανάλωσης ενέργειας και του οικολογικού αποτυπώματος των σχολείων
  • Εκπαίδευση με καινοτόμο τρόπο και μέσα από συνεργασίες νέων, με στόχο την απόκτηση από αυτούς, δεξιοτήτων, ικανοτήτων και γνώσεων ώστε να εργαστούν σε θέματα εξοικονόμησης ενέργειας και φυσικών συστημάτων κλιματισμού
  • Την εξοικείωση των νέων σε επιστημονικά - τεχνικά θέματα, οικονομικά ζητήματα, επιχειρηματικότητα και νομοθεσία σχετικά με την προστασία του κλίματος και πιο ειδικά την εξοικονόμηση ενέργειας και τις ενεργειακές επιθεωρήσεις και παρεμβάσεις.

Στο πλαίσιο του προγράμματος «YESClima Νέοι και νέες εργάζονται για την προστασία του κλίματος και την εξοικονόμηση ενέργειας» 11 νέοι/ες από την Ελλάδα και 11 νέοι/ες από την Ισπανία, οργανωμένοι σε 3 ομάδες, μέσα από την συνεκτική θεωρητική επιμόρφωση και πρακτική εξάσκησή τους για ένα 6μηνο,  αποκτούν γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες ώστε να μπορούν να εργαστούν επαγγελματικά για την προστασία του κλίματος σε τεχνικές εξοικονόμησης ενέργειας και για την προώθηση συστημάτων φυσικού κλιματισμού (θέρμανσης – δροσισμού) στα σχολεία και στα κτίρια. Η πρώτη ομάδα ολοκλήρωσε τον Ιούνιο 2019 τη θεωρητική επιμόρφωση και την πρακτική εξάσκησή της, ενώ η δεύτερη ομάδα ξεκίνησε στα μέσα Αυγούστου με εκπαιδευτική επίσκεψη σε κτήρια και σχετικά προγράμματα στο Βερολίνο, ενώ τώρα συνεχίζει με το πρόγραμμα επιμόρφωσης στην Αθήνα.

Το πρόγραμμα έρχεται σε συνέχεια του προγράμματος ZEWklima, έρευνας και μελέτης που ολοκληρώθηκε την άνοιξη του 2018 με συντονιστή το Hoheschule Technic und Wirtschaft (Ανώτατη Σχολή εφαρμοσμένης επιστήμης, τεχνολογίας και οικονομίας) του Βερολίνου, το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου, το Πανεπιστήμιο του Cádiz καθώς και τον Άνεμο Ανανέωσης σχετικά με τις αλλαγές που απαιτούνται στην εκπαίδευση, ώστε οι νέοι και οι νέες να μπορούν να εργαστούν επαγγελματικά σε τομείς που προωθούν την εξοικονόμηση ενέργειας και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Στο πλαίσιο του προγράμματος, και σε συνεργασία με τους συμμετέχοντες Δήμους γίνονται ενεργειακοί έλεγχοι σε ένα αριθμό σχολείων, με την συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας και με βάση μια μεθοδολογία ευαισθητοποίησης και ενεργού συμμετοχής της, που έχει αναπτυχθεί στο πλαίσιο ενός άλλου EUKI προγράμματος (EUKI – Κλιματικά Σχολεία Αθήνα – Βερολίνο), στο οποίο συμμετέχει επίσης. Τα σχολεία που συμμετέχουν επιλέγονται με βάση το ενδιαφέρον του Δήμου αλλά και της ίδιας της εκπαιδευτικής κοινότητας, τα χαρακτηριστικά των κτιρίων και των δυνατοτήτων άμεσων παρεμβάσεων. Οι ενέργειες και οι δραστηριότητες γίνονται με ευθύνη των νέων που εκπαιδεύονται, σε συνεργασία πάντα με τον Δήμο και με την εκπαιδευτική κοινότητα και την επίβλεψη του Ανέμου Ανανέωσης. Μετά από τους ελέγχους και ένα σύνολο δραστηριοτήτων κατατίθενται συγκεκριμένες προτάσεις για την ενεργειακή αναβάθμιση των σχολείων που αναλύονται σε τρείς ομάδες παρεμβάσεων: μηδενικού, χαμηλού και μεγαλύτερου κόστους. Οι προτάσεις αυτές είναι αποτέλεσμα και της συνεργασίας με την εκπαιδευτική κοινότητα (μαθητές και εκπαιδευτικοί) αλλά και της αναγκαίας επιστημονικής / τεχνικής τεκμηρίωσης από τους νέους που επιμορφώνονται για τον σκοπό αυτό.

Στους στόχους του προγράμματος είναι να βελτιωθούν άμεσα η ποιότητα των χώρων εκπαίδευσης και η ενεργειακή αποτελεσματικότητα των σχολικών κτιρίων με παθητικά και φυσικά συστήματα κλιματισμού.

Για την πραγματοποίηση των ενεργειακών ελέγχων έχει διαμορφωθεί ένα ερωτηματολόγιο και ο Δήμος συγκεντρώνει στοιχεία σχετικά με τα σχολεία που διευκολύνουν τόσο τις ενεργειακές επιθεωρήσεις όσο και την διατύπωση των προτάσεων.

Αυτό το μοντέλο ενεργειακών ελέγχων εμπλέκει ενεργά την εκπαιδευτική κοινότητα ώστε να είναι συμμέτοχη σε όλες τις δράσεις, από την ευαισθητοποίηση μέχρι την πραγματοποίηση των πιλοτικών δράσεων ενεργειακής επιθεώρησης, μελέτης και διατύπωσης ολοκληρωμένων προτάσεων.

Οι Δήμοι Αγίου ΔημητρίουΚαισαριανής, Βριλησσίων και Σίφνου έχουν επιλεγεί στο πλαίσιο της συνεργασίας του Ανέμου Ανανέωσης με την αυτοδιοίκηση ως Δήμοι στους οποίους οι εκπαιδευόμενοι νέοι και οι νέες θα εφαρμόσουν τις γνώσεις και την εμπειρία τους σε ενεργειακούς ελέγχους σε ένα αριθμό σχολείων, συνεργασίας με τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς και εκπόνησης μελετών για το τι μπορεί να γίνει στα σχολεία αυτά, ώστε να αναβαθμιστούν ενεργειακά και να μετατραπούν σταδιακά σε κτίρια σχεδόν μηδενικών εκπομπών (Zero Emissions Buildings), όπως προβλέπει η νομοθεσία πλέον για τα κτίρια.

Εκδήλωση συζήτηση: «ZEWKlima - Με την ανανεώσιμη ενέργεια εναντίον της ανεργίας των νέων – Εκπαιδεύοντας τους νέους για την ενεργειακή μετάβαση»

Πότε: Δευτέρα 5 Μαρτίου, ώρα 14.00 – 18.00

Που: Γραφείο Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Αθήνα, (Αμαλίας και Ξενοφώντος 2)

Απαιτείται δήλωση συμμετοχής. Συμπληρώστε και υποβάλετε την σχετική φόρμα συμμετοχής εδώ 

Πρόσκληση σε δημόσια συζήτηση για την επαγγελματική εργασία των νέων για την ενεργειακή μετάβαση

Ο κοινωνικός συνεταιρισμός “Άνεμος Ανανέωσης” διοργανώνει δημόσια συζήτηση με θέμα τις

(α) ευκαιρίες και δυνατότητες που προσφέρει η προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της ενεργειακής μετάβασης για να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας για νέους/νέες καθώς και

(β) αλλαγές που χρειάζεται να προωθηθούν για την κατάλληλη εκπαίδευση και κατάρτιση των νέων, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις νέες επαγγελματικές απαιτήσεις.

Στο πάνελ της συζήτησης έχουν προσκληθεί και συμμετέχουν εκπρόσωποι υπουργείων και δήμων, ειδικοί σε θέματα ενέργειας, επιχειρήσεις ενέργειας, επαγγελματικοί κι ερευνητικοί φορείς, πανεπιστημιακοί, ενώ νέοι και νέες θα θέσουν ερωτήσεις προς τους/τις συμμετέχοντες/ουσες στο πάνελ.

Στην εκδήλωση θα παρουσιαστούν, επίσης, για να συζητηθούν τα πρώτα αποτελέσματα της σχετικής έρευνας «ZEWKlima - Με την ανανεώσιμη ενέργεια εναντίον της ανεργίας των νέων – Εκπαιδεύοντας τους νέους για την ενεργειακή μετάβαση» που διεξάγεται με την βοήθεια ερωτηματολογίων, αλλά και εργαστηρίων με την συμμετοχή εκπροσώπων 6 ομάδων ενδιαφέροντος:

- νέοι/ες που έχουν εκπαίδευση/κατάρτιση σε θέματα σχετικά με την ενέργεια,

- νέοι/ες που δεν έχουν κάποια ειδική γνώση/εκπαίδευση σχετικά με την ενέργεια,

- εκπαιδευτικά ιδρύματα κι εκπαιδευτικοί φορείς,

- ειδικοί σε θέματα ενέργειας,

- επιχειρήσεις που έχουν οποιαδήποτε σχέση με ενέργεια και υπηρεσίες ενέργειας,

- εκπρόσωποι της κεντρικής, τοπικής και περιφερειακής διοίκησης.

Την έρευνα διεξάγουν σε Ελλάδα και Ισπανία η ΚοινΣΕπ «Άνεμος Ανανέωσης», το Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Επιστημών του Βερολίνου (Hochschule für Technik und Wirtschaft - HTW, Berlin), το Πανεπιστήμιο του Cádiz (University of Cádiz) της Ισπανίας, η εταιρία WRE Hellas S.A., το Κέντρο Προστασίας της Φύσης Ökowerk του Βερολίνου (Naturschutzzentrum Ökowerk Berlin e.V), το Ludwig-Bölkow-Systemtechnik GmbH και το Γραφείο Μελλοντικών Σπουδών του Βερολίνου (Secretariat for future studies Berlin). Το πρόγραμμα αξιολογήθηκε κι επιλέχθηκε προς χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία για το Κλίμα (European Climate Initiative), η οποία αποτελεί χρηματοδοτικό εργαλείο του Γερμανικού Υπουργείου Περιβάλλοντος, Προστασίας της Φύσης και Πυρηνικής Ασφάλειας (BMUB). Συντονίζεται από το Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Επιστημών του Βερολίνου (Hochschule für Technik und Wirtschaft -HTW).

Οι συνεργαζόμενοι φορείς επιδιώκουν να συμβάλλουν στην διατύπωση προτάσεων και στην δημιουργία προϋποθέσεων για τη βελτίωση των δυνατοτήτων των νέων σε Ελλάδα και Ισπανία ώστε να συμμετάσχουν επαγγελματικά στην «ενεργειακή μετάβαση» από το σημερινό ενεργειακό μοντέλο σε ένα νέο που θα βασίζεται στην εξοικονόμηση ενέργειας και στην προώθηση των Α.Π.Ε. Τα αποτελέσματα της έρευνας θα συμβάλλουν στο να εντοπιστούν τα κενά και οι ελλείψεις στην εκπαίδευση και κατάρτιση των νέων στην Ελλάδα (κι αντιστοίχως στην Ισπανία) στους διάφορους τομείς που σχετίζονται με την ενέργεια (ενεργειακές τεχνολογίες, διαχείριση, δίκτυα και συστήματα πληροφορικής, κατασκευές, μεταφορά κι αποθήκευση κα), ώστε να διατυπωθούν προτάσεις και προγράμματα που θα βελτιώσουν τις γνώσεις, τα προσόντα, τις ικανότητες και τις δεξιότητές τους για να συμμετάσχουν επαγγελματικά στην ενεργειακή μετάβαση.

Κλιματική αλλαγή: πρόκληση αλλά κι ευκαιρία για την οικονομία και την απασχόληση

Η αλλαγή του κλίματος είναι μια απειλή για την ζωή πάνω στον πλανήτη, την κοινωνία αλλά και την οικονομία. Αλλά μπορεί και να είναι η κινητήρια δύναμη για συνειδητές αλλαγές προς όφελος της κοινωνίας, της οικονομίας και της απασχόλησης.

Το περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό κόστος θα είναι μεγάλο αν δεν προχωρήσουμε γρήγορα σε αλλαγές του τρόπου παραγωγής και κατανάλωσης. Αυτή η ανάγκη λήψης μέτρων που συνδέεται με διεθνείς συμφωνίες, όπως η Συμφωνία του Παρισιού για την Κλιματική Αλλαγή ή με ευρωπαϊκές νομοθεσίες και πολιτικές μπορεί αποτελέσει μια μοναδική ευκαιρία για αλλαγές στην παραγωγή και στην οικονομία που θα οδηγήσουν σε πιο βιώσιμα ενεργειακά μοντέλα, σε καλύτερες πόλεις, σε νέες τεχνολογικές και κοινωνικές καινοτομίες προς όφελος της κοινωνίας και του περιβάλλοντος, σε νέες χρήσιμες, υπεύθυνες και αποδοτικές οικονομικές δραστηριότητες αλλά και σε νέες θέσεις εργασίας που χρειαζόμαστε.

Στον πυρήνα των αλλαγών βρίσκεται η μετάβαση από το σημερινό ενεργειακό μοντέλο που βασίζεται στα ορυκτά καύσιμα σε ένα διαφορετικό ενεργειακό μοντέλο που βασίζεται στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, στην εξοικονόμηση ενέργειας και στην αποτελεσματική χρήση της ενέργειας, ένα μοντέλο παραγωγής και κατανάλωσης που θέλει τον πολίτη όχι μόνο καταναλωτή αλλά και παραγωγό ενέργειας (pro-sumer), αφού πλέον η ενέργεια μπορεί να παράγεται αποκεντρωμένα. Αυτή η ενεργειακή μετάβαση απαιτεί όμως, μεταξύ άλλων, απόκτηση γνώσεωνπροσόντωνδεξιοτήτων και ικανοτήτων από τους νέους και τις νέες, ώστε να εργαστούν επαγγελματικά σε τομείς που ανοίγονται μπροστά μας.

 uploads2477 CbnaSGuVIAAoTWX

NikosChry1-1024x1024 

Σε διεθνές επίπεδο διεξάγεται μια σοβαρή συζήτηση για την συνεισφορά του προσφυγικού στην απασχόληση και στην ενίσχυση της οικονομίας πέρα από στερεότυπα και φοβικά σύνδρομα.

Συχνά καλυμμένα ή ανοικτά πολλοί ισχυρίζονται ότι το προσφυγικό και οι μετανάστες επιβαρύνουν την οικονομία και “κλέβουν” θέσεις εργασίας από τους ντόπιους. Είναι μια ατεκμηρίωτη άποψη. Αντιθέτως, μια σειρά σημαντικών ερευνών από διεθνείς οικονομικούς οργανισμούς δείχνουν ότι η οργανωμένη υποδοχή, φιλοξενία και κοινωνική ένταξη προσφύγων δημιουργεί θέσεις εργασίας και ενισχύει την οικονομία. Οι πρόσφυγες είναι άνθρωποι που έχουν γνώσεις, δεξιότητες, ικανότητες που μπορούν να βοηθήσουν τους ίδιους/τις ίδιες να ξεπεράσουν τα τραύματα της βίας και του πολέμου αλλά και να συνεισφέρουν στην οικονομία της χώρας που (θα) τους φιλοξενεί.

Ελάχιστα έχει αναλυθεί, όμως, στην Ελλάδα η συνεισφορά του προσφυγικού στην δημιουργία μερικών χιλιάδων θέσεων εργασίας κυρίως σε τομείς κοινωνικών υπηρεσιών, στην ενίσχυση της (τοπικής αλλά και εθνικής) οικονομίας μέσω της εισροής πόρων (ευρωπαϊκών, διεθνών, UNHCR, διεθνείς ΜΚΟ, κινήσεις αλληλεγγύης πολιτών κα αλλά και από τις δαπάνες των ίδιων των προσφύγων (ή και μεταναστών). Είναι κάτι που ελάχιστα τονίζεται στη χώρα μας. Στην καλύτερη περίπτωση μένουμε στην ανάγκη προστασίας τους, ενώ συνηθισμένο είναι να ακούς ότι οι πρόσφυγες μας “κοστίζουν”. Ως συνήθως επικρατεί μια αδιέξοδη και καθόλου δημιουργική συζήτηση. Σπάνια συζητιέται το γεγονός ότι διασφαλίζοντας με οργανωμένο τρόπο τα δικαιώματα των προσφύγων μπορεί να επιστρέψει αυτή η βοήθεια και στις τοπικές κοινωνίες.

Φυσικά για να μείνουν τα οφέλη στην κοινωνία πρέπει να υπάρχει μια οργανωμένη διαδικασία υποδοχής και κοινωνικής ένταξης των προσφύγων. Διαφορετικά, μεγάλο μέρος του οικονομικού οφέλους περνάει σε κυκλώματα παρανομίας ή άτυπης οικονομίας. Υπολογίζεται, για παράδειγμα, ότι οι διακινητές (μαύρο χρήμα) αλλά και η επίσημη οικονομία “επωφελήθηκαν” από 7-8 δις ευρώ το 2015, μόνο από τα κύματα προσφύγων που πέρασαν από την Τουρκία στην Ελλάδα.

Στη Γερμανία το προσφυγικό, παρά τις δαπάνες της κυβέρνησης – ύψους 10 δις για το 2015-  συνέβαλε στην αύξηση του ΑΕΠ της χώρας κατά 0,3-0,6% κυρίως γιατί αύξησε την εσωτερική ζήτηση, σύμφωνα με μια μεγάλη έρευνα για την οικονομική διάσταση του προσφυγικού.

Μια άλλη έρευνα στη Γερμανία, από το ίδρυμα Bertelsmann, ένα από τα μεγαλύτερα μη -κερδοσκοπικά ιδρύματα, δείχνει ότι οι επιχειρηματίες με προσφυγικό/μεταναστευτικό background έχουν δημιουργήσει 1,3 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας το 2014, αύξηση 36% σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Οι μετανάστες το 2005 είχαν δημιουργήσει 947.000 θέσεις εργασίας στη Γερμανία. Οι περισσότεροι επιχειρηματίες στρέφονται σήμερα σε μια πληθώρα επαγγελμάτων και όχι μόνο σε εστιατόρια και μαγαζιά. Ίσως λόγω και του ότι οι Σύριοι πρόσφυγες έχουν καλύτερη τεχνική και πανεπιστημιακή εκπαίδευση

CplC0m9WIAAEcCm

Η άφιξη προσφύγων και μεταναστών ενδυναμώνει και την παραγωγική διαδικασία μιας χώρας όπως δείχνει και το ενδιαφέρον των επιχειρηματιών σε ένα σύνολο τομέων, που αφορούν ακόμα και την υψηλή τεχνολογία. Δεν είναι τυχαίο που η Γερμανία δεν θέτει όριο στο πόσους πρόσφυγες θα δεχθεί το 2016 – αναμένεται να φτάσουν εκεί άλλοι 800.000 πρόσφυγες – όπως δήλωσε η καγκελάριος Άγκελα Μέρκελ.

Αλλά δεν είναι μόνο η Γερμανία που επωφελείται από την φιλοξενία προσφύγων. Οι οικονομίες της Τουρκίας (που φιλοξενεί πάνω από 2.5 εκατ πρόσφυγες), του Λιβάνου (που φιλοξενεί πάνω από 1,8 πρόσφυγες), της Ιορδανίας (φιλοξενεί πάνω από 800.000) και της Αιγύπτου (φιλοξενεί πάνω από 500.000 Σύριους πρόσφυγες) επωφελούνται από την παρουσία προσφύγων. Έρευνα της Παγκόσμιας Τράπεζας για τις επιπτώσεις του προσφυγικού στην οικονομία του Λιβάνου δείχνει ότι το κύμα προσφύγων συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη της οικονομίας της μικρής αυτής χώρας (περίπου το 28% του πληθυσμού της είναι τώρα Σύριοι πρόσφυγες) μέσω της αύξησης της ζήτησης τοπικών υπηρεσιών, της αύξησης της διεθνούς ανθρωπιστικής βοήθειας, της δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας και των καταθέσεων. Ιδιαίτερα επωφελήθηκε ο τομέας της εκπαίδευσης, στον οποίο προστέθηκαν δεκάδες νέα σχολεία για να υποδεχτούν τους χιλιάδες μαθητές Σύριους πρόσφυγες. Μάλιστα, επωφελήθηκε και ο τοπικός πληθυσμός αφού πλέον η παροχή εκπαίδευσης είναι δωρεάν για όλα τα παιδιά, χάρη στη χρηματοδότηση που παρασχέθηκε για να ανοίξουν νέα σχολεία.

Μια άλλη έρευνα της Παγκόσμιας Τράπεζας για τις επιπτώσεις του προσφυγικού στην αγορά εργασίας της Τουρκίας δείχνει ότι οι Σύριοι πρόσφυγες υποκατέστησαν Τούρκους εργαζόμενους κυρίως στην άτυπη και γκρίζα οικονομία και σε τομείς μερικής απασχόλησης, αλλά η απασχόληση στην Τουρκία αυξήθηκε συνολικά στον επίσημο τομέα της οικονομίας, συνεισφέροντας στην αύξηση μάλιστα των μέσων μισθών.  Η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι χώρες όπως αυτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορούσαν –  με καλύτερο συντονισμό και αλληλεγγύη – να εξοπλιστούν για να φιλοξενήσουν μεγαλύτερο αριθμό από αυτόν που δέχονται σήμερα.

Δεν είναι τυχαίο που τόσο η Διεθνής Οργάνωσης Εργασίας (ILO) όσο και η Υπάτη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) δίνουν πλέον μεγάλη έμφαση στην επαγγελματική προοπτική των προσφύγων που βρίσκονται στις χώρες της Αφρικής, επιδιώκοντας να δημιουργηθούν ευνοϊκές για την απασχόλησή τους συνθήκες.

Είναι η ώρα να δούμε το προσφυγικό μέσα από μια άλλη ματιά, πιο δημιουργική. Να αναζητήσουμε πολιτικές και πρακτικές που και τα δικαιώματα και την αξιοπρέπεια των προσφύγων θα διασφαλίζουν και ευκαιρίες για απασχόληση και για τους ντόπιους και για τους πρόσφυγες δημιουργούν, και συμβάλλουν στην αναζωογόνηση της οικονομίας σε υγιή βάση. Μια και δεν είναι βιώσιμο να λέμε ότι “μόνο ο τουρισμός μας έμεινε”.