Την Τρίτη 12 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε στο «Πλοίο της Ειρήνης» στον Πειραιά μια εκδήλωση και προβολή της ταινίας ντοκιμαντέρ «Η αρχή του τέλους των πυρηνικών όπλων», με πρωτοβουλία της ελληνικής οργάνωσης «Κόσμος Χωρίς Πολέμους και Βία» και της Pressenza (εναλλακτική διεθνής ένωση δημοσιογράφων), για να γίνει πράξη η με μεγάλη πλειοψηφία Απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για κατάργηση των πυρηνικών (παρά τη σφοδρή αντίθεση των πυρηνικών δυνάμεων και κάποιων υποστηρικτών τους).

      

Το «Peace Boat» είναι ένα κίνημα πολιτών από διάφορες χώρες που έχει συμβουλευτική θέση και στο «σύστημα» των Ηνωμένων Εθνών. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε το 1982 ως αυθόρμητη φοιτητική διαμαρτυρία, από ομάδα φοιτητών στο Πανεπιστήμιο του Τόκιο , διαμαρτυρόμενοι επειδή οι κυβερνήσεις τους δεν είχαν καν ζητήσει συγνώμη για τα εγκλήματα που είχαν κάνει σε γειτονικούς λαούς. Αποφάσισαν, λοιπόν, να οργανώσουν περιφερειακό ταξίδι ειρήνης και συμφιλίωσης με τους λαούς των Φιλιππίνων, της Κορέας και της Κίνας που είχαν υποστεί τα πάνδεινα από τον ιαπωνικό στρατό και έτσι ναύλωσαν ένα επιβατικό πλοίο.

 Η.«Συνθήκη για Απαγόρευση των Πυρηνικών Όπλων» (Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons) υιοθετήθηκε με ψήφους 122 υπέρ, μία κατά (Ολλανδία) και μία αποχή (Σιγκαπούρη), στις 7 Ιουλίου 2017 από την ειδική διαδικασία της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, που βασίστηκε στο ψήφισμα 71/258 της Γενικής Συνέλευσης στις 23/12/2016

Για να τεθεί σε ισχύ πρέπει να κυρώσουν τη Συνθήκη 50 χώρες. Μέχρι σήμερα έχουν κυρώσει τη Σύμβαση 33 χώρες. Η Ελληνική Βουλή και η κοινωνία των πολιτών πρέπει να πιέσουμε την κυβέρνηση και όλα τα κόμματα για να κυρώσει η χώρα μας αμέσως τη Σύμβαση και να ξεπλύνει την ντροπή της αποχής της . Με ευθύνη της προηγούμενης κυβέρνησης αλλά και σιωπή όλων των κοινοβουλευτικών κομμάτων η Ελλάδα απείχε από την ιστορική απόφαση της ΓΣ του ΟΗΕ. Μόνο αν είμαστε στις 50 πρώτες χώρες που θα κυρώσουν την Σύμβαση για να τεθεί σε ισχύ θα διασφαλίσουμε ότι δεν θα βρεθούμε με πυρηνικά είτε στη Σούδα είτε σε άλλες στρατιωτικές διευκολύνσεις είτε σε σκάφη που ελλιμενίζονται ή διέρχονται από την περιοχή μας.

Η απαράδεκτη επιλογή της προηγούμενης ελληνικής κυβέρνησης να βρεθεί – μαζί με συνολικά 37 χώρες – στο πλευρό των πυρηνικών δυνάμεων που επιδίωξαν να σαμποτάρουν στην διαδικασία, με την λογική ότι μόνο οι πυρηνικές δυνάμεις μπορούν να αποφασίσουν για αυτό το θέμα.μας εκθέτει σε πολλά επίπεδα.

Η «Συνθήκη για Απαγόρευση των Πυρηνικών Όπλων» είναι μια μεγάλη επιτυχία μιας ευρείας συμμαχίας χωρών και της κοινωνίας των πολιτών, στην οποία περιλαμβάνονται όσοι επέζησαν από την ρήψη ατομικής βόμβας στη Χιροσίμα (Hibakusha) καθώς και η «Συμμαχία Ενάντια στα Πυρηνικά» (International Campaign to Abolish Nuclear Weapons-ICAN), που συντόνισε αυτή την καμπάνια σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι δύο επικεφαλής αυτών των οργανισμών Beatrice Fihn (ICAN) και Setsuko Thurlow (Hibakusha) τιμήθηκαν – ακριβώς για την σημαντική συνεισφορά τους στην προσπάθεια πυρηνικού αφοπλισμού και την ειρήνη – με το Βραβείο Νόμπελ για την Ειρήνη 2017.

footer logo

Οι διπλωματικές αντιπροσωπείες ορισμένων χωρών έπαιξαν, αντίθετα με την Ελλάδα που τάχθηκε στο πλευρό των πυρηνικών δυνάμεων,  σημαντικό ρόλο στην υιοθέτηση της «Συνθήκης Απαγόρευσης των Πυρηνικών Όπλων»: Ιρλανδία,   Βραζιλία, Αυστρία, Μεξικό, Νιγηρία, Κόστα Ρίκα και Ν. Αφρική. Αυτή η συνεισφορά τους αναγνωρίστηκε με την  διάκριση που τους απονεμήθηκε από τον Οργανισμό για τον Έλεγχο των Όπλων (Arms Control Association)

Είναι σημαντικό να τεθεί σε ισχύ η «Συνθήκη Απαγόρευσης των Πυρηνικών Όπλων» με την κύρωσή της όσο το δυνατόν πιο σύντομα από έναν μεγάλο αριθμό χωρών. Στο πυρηνικό οπλοστάσιο 9 μόνο χωρών υπάρχουν σήμερα 14.935 πυρηνικές κεφαλές (ΗΠΑ και Ρωσία περίπου από 7000). Μερικές μόνο από αυτές αν χρησιμοποιηθούν μπορούν να κάνουν σκόνη τη ΓΗ. Υποτίθεται ότι η τρομακτική ισχύ των σημερινών πυρηνικών κεφαλών αποτρέπει τη χρήση τους. Όμως, αυτό δεν είναι δεδομένο. Ακόμα και από ατύχημα ή λάθος θα μπορούσε να ξεσπάσει πυρηνικός πόλεμος.

Ένα πρόσφατο περιστατικό αποδεικνύει ότι κάθε στιγμή θα μπορούσε να συμβεί το αδιανόητο: Πρόσφατα η Χαβάη έζησε έναν εφιάλτη. Οι αρχές στο Aloha State έστειλαν το μήνυμα ότι η Χαβάη δέχεται επίθεση από βαλλιστικό (πυρηνικό) πύραυλο. Οι πολίτες για μισή ώρα έζησαν τον εφιάλτη που φοβόντουσαν οι γονείς τους. “Ballistic missile threat inbound to Hawaii,” διάβαζαν οι πολίτες στις ειδικούς πίνακες που έχουν τοποθετηθεί στους δρόμους. «Αναζητήστε αμέσως πυρηνικό καταφύγιο» “Seek immediate shelter. This is not a drill”. Επί μισή ώρα οι πολίτες έτρεχαν να κρυφτούν, πανικόβλητοι, σε ειδικά καταφύγια, σε γκαράζ, ακόμα και στους υπονόμους. Ο «ηγέτης» της Β. Κορέας Kim Jong Unείχε απειλήσει με κάτι τέτοιο, ενώ ο Τραμπ είχε απαντήσει ότι το δικό του κουμπί με τα πυρηνικά ήταν …μεγαλύτερο και λειτουργούσε!

Ευτυχώς, αυτή την φορά αποδείχθηκε ότι επρόκειτο για λάθος συναγερμό. Πήρε μισή ώρα στις αρχές μέχρι να διαπιστώσουν ότι ο συναγερμός ήταν «λάθος». Ο κυβερνήτης ζήτησε συγνώμη.

Αλλά τι μας λέει ότι αυτό που συνέβη στην Χαβάη δεν θα μπορούσε να οδηγήσει κατά λάθος σε πυρηνική σύρραξη; Πόσο μακρυά είναι μια τέτοια «κατά λάθος»πυρηνική κλιμάκωση; O κόσμος μας σώθηκε την τελευταία στιγμή, πριν από μερικές δεκαετίες, όταν δύο Ρώσοι στρατιωτικοί αποφάσισαν – παρά τις ενδείξεις του συστήματος ότι η Σοβιετική Ένωση δέχονταν πυραυλική επίθεση από τις ΗΠΑ – να ΜΗΝ ενεργοποιήσουν το αντιπυραυλικό σύστημα και αντεπιτεθούν με πυρηνικά. Το συμβάν ήταν γνωστό μεν, πήρε όμως δημοσιότητα όταν οι δύο Ρώσοι βραβεύθηκαν γιατί με την απόφασή τους αυτή έσωσαν τον κόσμο από πραγματική καταστροφή.

Το πιο ανησυχητικό όμως είναι πυρηνικά οπλοστάσια βρίσκονται στα χέρια δύο απρόβλεπτων ηγετών, του Τραμπ και του Kim Jong Un.Ήδη στον Λευκό Οίκο ανησυχούν που το βαλιτσάκι με τους κωδικούς για τα πυρηνικά βρίσκεται στα χέρια του Ντ. Τραμπ.

Σύμφωνα με τη “Συνθήκη περί Μη Διάδοσης των Πυρηνικών Όπλων” (Nuclear Non-Proliferation Treaty), που υπογράφηκε το 1968, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία συμφώνησαν να μειώσουν τον ρόλο και τον αριθμό των πυρηνικών όπλων. Οι διαδοχικές προσπάθειες μείωσης των πυρηνικών οδήγησαν σε μείωση κατά 85% του αποθέματος πυρηνικών όπλων στις ΗΠΑ σε σχέση με την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου. Η πρόοδος είναι σημαντική αλλά ανεπαρκής, αφού υπάρχουν ακόμα αρκετά πυρηνικά όπλα για να κάνουν σκόνη πολλούς πλανήτες σαν και τον δικό μας.

Και το σημαντικό είναι ότι τα τελευταία χρόνια δεν υπήρχαν διαπραγματεύσεις για περαιτέρω μείωση κι εξάλειψή τους. Οι μόνες διεθνείς πρωτοβουλίες αφορούσαν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τις απειλές της Β. Κορέας. Ενώ η διοίκηση George W. Bush  είχε για πρώτη φορά μιλήσει για πλήρη πυρηνικό αφοπλισμό και ο Ομπάμα για δέσμευση των ΗΠΑ “να αναζητήσουν την ειρήνη και την ασφάλεια σε ένα κόσμο χωρίς πυρηνικά όπλα” (“clearly and with conviction America’s commitment to seek the peace and security of a world without nuclear weapons), είναι η πρώτη φορά μετά από 8 χρόνια που ένας πρόεδρος των ΗΠΑ μιλάει για περισσότερα και κυρίως νέα πυρηνικά όπλα.

Ο π. Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα είχε, εξάλλου, προσπαθήσει να περιορίσει το “εύρος” των περιπτώσεων χρήσης των πυρηνικών κάτω από «ακραίες συνθήκες» και να αποκλείσει τη χρήση τους εναντίον των περισσότερων (αλλά όχι όλων) των μη πυρηνικών χωρών. Ο Τραμπ, αντιθέτως,ξεκίνησε πρόσφατα την προσπάθεια αναθεώρησης της πυρηνικής πολιτικής των ΗΠΑ (2018 Nuclear Posture Review -NPR)και, αν και μιλάει κι αυτός για χρήση πυρηνικών σε «ακραίες περιστάσεις», διευρύνει επικίνδυνα τον ορισμό “ακραίες περιστάσεις”, ώστε να συμπεριλάβει σε αυτόν «σημαντικές μη πυρηνικές στρατηγικές επιθέσεις», όπως για παράδειγμα για την αντιμετώπιση επιθέσεων στον κυβερνοχώρο, απειλές χρήσης βιολογικού ή χημικού όπλου. Μάλιστα προετοιμάζει τώρα “μικρότερα πυρηνικά όπλα” για να μπορούν να χρησιμοποιούν σε παρόμοιες περιπτώσεις.

Η απαγόρευση των πυρηνικών όπλων δεν μπορεί να είναι υπόθεση που εξαρτιέται μόνο από τις επιλογές των πυρηνικών δυνάμεων. Αυτό που ξεκίνησε ως μια μεγάλη κινητοποίηση χωρών, κοινωνιών και της κοινωνίας των πολιτών πρέπει να οδηγήσει σε αποτέλεσμα, με την εφαρμογή στην πράξη της.

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ-ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ καλούμε την ελληνική Βουλή αλλά και τα μέλη του Ελληνικού Κοινοβουλίου, την κοινωνία των πολιτών, τους πολιτικούς και κοινωνικούς φορείς, την αυτοδιοίκηση να πάρουν θέση και να απαιτήσουν την υπογραφή από τη χώρα μας της Συνθήκης Απαγόρευσης Πυρηνικών Όπλων και να συμμετάσχουν στην ιστορική αυτή προσπάθεια που ξεκίνησε από τις 20 Σεπτεμβρίου 2017. Είναι από τα φαινόμενα της εποχής μας, πολιτικοί που υποτίθεται ήταν μέλη κινημάτων ειρήνης, δήμαρχοι που ανακήρυσσαν τις περιοχές τους “αποπυρηνικοποιημένες”, να παραμένουν σήμερα παθητικοί ή να ανέχονται να περιλαμβάνεται η χώρα μας στους συμμάχους των πυρηνικών δυνάμεων και να εκτίθεται με αυτόν τον τρόπο σε διεθνές επίπεδο.

Ενδιαφέρον υλικό για την αποτελεσματικότητα αυτής της Συνθήκης, τη σημασία της και τις διαδικασίες επικύρωσης κι εφαρμογής μπορεί να βρει κάποιος εδώ, ενώ μπορεί κάποιος να παρακολουθεί ποιες χώρες έχουν υπογράψει ήδη την Συνθήκη και ποιες όχι

Η 2η Παγκόσμια Πορεία για Απόσυρση όλων τω πυρηνικών, θα βρίσκεται στην Ελλάδα στα μέσα Φεβρουαρίου 2020.

Χρειάζεται μεγαλύτερη αποφασιστικότητα σε μια εποχή που εντείνεται η κούρσα των πυρηνικών όπλων εκ νέου αλλά και οι πυρηνικές δυνάμεις θεωρούν ότι το θέμα αφορά (μόνο) αυτές και όχι όλους εμάς, τα 7 δις πολίτες αλλά και είναι έτοιμες να κάνουν «έξυπνη» …χρήση πυρηνικών όπλων!

International Campaign for abolishing Nuclear Weapons

Παγκόσμια Πορεία για την Ειρήνη και τη Μη-Βία

#peaceboat #worldwithoutwarsandviolence #worldmarchforpeaceandnonviolence

#ican #NoNukes #BanNuclearWeapons  
#peace #noviolence

 

 

Ήταν Πάσχα του 1986. Οι περισσότεροι ήταν στην εξοχή και δεν έδωσαν σημασία όταν στις ειδήσεις πέρασε ως μια δευτερεύουσα πληροφορία ότι στις σκανδιναβικές χώρες διαπίστωσαν ότι υπήρχε ραδιενεργό νέφος που μάλλον προέρχονταν από κάποια περιοχή της Σοβιετικής Ένωσης, Σε κάποιες χώρες σήμανε συναγερμός. Το ραδιενεργό νέφος ταξίδευε πάνω από την Ευρώπη, σε κάποιες περιοχές η βροχή έριχνε μέρος των ραδιενεργών στοιχείων στο έδαφος και αυτά πέρναγαν και στην διατροφική αλυσίδα.

Σε κάποιες χώρες άρχισαν να λαμβάνουν μέτρα, ότι μπορούσε να γίνει, αλλά η ραδιενέργεια δεν γνωρίζει ούτε σύνορα ούτε απαγορεύσεις. Στην δική μας η αρχική απάθεια, μετατράπηκε σε πανικό στα σούπερ μάρκετ. Οι αρχές αντί αν ενημερώσουν με υπευθυνότητα, προσπαθούσαν να καθησυχάσουν και να παραπλανήσουν ότι δεν υπήρχε κίνδυνος. Και το τραγικό ΚΚΕ κατήγγειλε το …ραδιενεργό νέφος του καπιταλισμού, και προέτρεπε τους οπαδούς του να τρώνε κανονικά φράουλες, μαρούλια, να πίνουν γάλα επιδεικτικά γιατί δεν υπήρχε περίπτωση να συμβεί πυρηνικό ατύχημα στην μεγάλη Σοβιετική χώρα! Στην αρχή οι σοβιετικές ηγέτες πράγματι είχαν αρνηθεί ότι συνέβη πυρηνική καταστροφή. Δεν μπορούσαν να το κρύψουν βέβαια για πολύ.

Η πυρηνική καταστροφή στο Τσερνομπίλ ήταν μια από τις χειρότερες καταστροφές βιομηχανικού χαρακτήρα. Απομυθοποίησε τους ισχυρισμούς ότι η πυρηνική ενέργεια  και η «ειρηνική» χρήση της ήταν ασφαλής. Μετά την καταστροφή αυτή, το πυρηνικό λόμπι προσπάθησε να κρατήσει μια δεύτερη γραμμή άμυνας, ότι σε άλλες χώρες, όπως για παράδειγμα στην σεισμογενή Ιαπωνία, παρά τους σεισμούς δεν είχε προκληθεί κανένα πρόβλημα. Μέχρι που το τσουνάμι παρέσυρε όχι μόνο τις πυρηνικές εγκαταστάσεις στη Φουκουσίμα, αλλά και τον μύθο ότι οι σύγχρονες πυρηνικές μονάδες είναι ασφαλείς και δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος.

Βέβαια έχουν συμβεί πολλά, πάρα πολλά ατυχήματα και διαρροές μικρότερης κλίμακας που είτε τα έχουν αποκρύψει είτε έχουν περάσει απαρατήρητα.

Το σύνθημα: Πυρηνική ενέργεια; Όχι ευχαριστώ, παραμένει πολύ επίκαιρο, όχι μόνο λόγω των τρομακτικών συνεπειών στο παρελθόν από τη χρήση της πυρηνικής ενέργειας για στρατιωτικούς σκοπούς (Χιροσίμα, Ναγκασάκι, πυρηνικές δοκιμές) και για την παραγωγή ενέργειας. Παραμένει επίκαιρο

  • στη γειτονιά μας γιατί αυξάνονται οι κίνδυνοι από την προσθήκη στις ήδη υπάρχουσες πυρηνικές μονάδες στο Κοζλοντούι (Βουλγαρία), των σχεδιαζόμενων πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν και στην Τουρκία
  • στην διατήρηση σε λειτουργία πολλών πυρηνικών μονάδων που είναι πλέον πολύ γερασμένες και η απλή συντήρησή τους ή αλλαγή ανταλλακτικών δεν διασφαλίζουν σε τίποτα ότι δεν θα υπάρξει ένα σοβαρό ατύχημα, μια αστοχία υλικού, ένα κενό ασφαλείας που θα έχει ως αποτέλεσμα ένα νέο πυρηνικό ατύχημα του μεγέθους του Τσερνομπίλ ή της Φουκουσίμα. Δυστυχώς, μια πρόσφατη μελέτη που παρουσιάστηκε από την πράσινη ευρωβουλευτίνα Rebecca Harms στο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο δείχνει ότι ο κίνδυνος αυτός είναι πολύ μεγάλος

Η αισιοδοξία προέρχεται από την δέσμευση της Γερμανίας ότι θα έχει κλείσει όλα τα πυρηνικά εργοστάσια μέχρι το 2022. Αποτέλεσμα της πίεσης των Γερμανών Πράσινων και ένας από τους όρους για την συμμετοχή τους τότε στην κυβέρνηση με τους σοσιαλδημοκράτες. Μια πολιτική που καμία μεταγενέστερη κυβέρνηση δεν άλλαξε.

                                       

Πέρασαν ήδη 32 χρόνια από την πυρηνική έκρηξη στο Τσέρνομπιλ. Πολλές κυβερνήσεις, μεταξύ άλλων και της Τουρκίας, δεν έχει πάρει το μάθημα από το πάθημα. Παρά το υψηλό κόστος που έχουμε πληρώσει ήδη.

Δεν ξεχνάμε. Τσερνομπίλ 26.4.1986 (Σοβιετική Ένωση) – Φουκουσίμα 11.3.2011 (Ιαπωνία) Three Mile Island (ΗΠΑ) 28.3.1979 –Sellafield (Οκτώβριος 1957, Βρετανία).  μεγάλες πυρηνικές καταστροφές που σημάδεψαν την εποχή μας, την υγεία και τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων. Αλλά δυστυχώς δεν ήταν τα μοναδικά σοβαρά πυρηνικά “ατυχήματα”ενώ και χιλιάδες άλλα μικρότερης έκτασης έχουν συμβεί. Δεν υπάρχει ασφαλής #πυρηνική#ενέργεια

#NoMoreFukushima#NoNuclear
#NükleereHayır#Akkuyu

      

Τα επικίνδυνα πυρηνικά όπλα ακόμα και σε περιόδους ειρήνης

Εκατομμύρια άνθρωποι, στρατιώτες, άμαχοι, ιθαγενείς εκτέθηκαν ως πειραματόζωα στα «πειράματα» που οργάνωναν, για πολλά χρόνια, οι στρατιωτικοί και οι κυβερνήσεις από διαφορετικές χώρες με σκοπό να «δοκιμάσουν» τις συνέπειες της έκθεσης ανθρώπων στη ραδιενέργεια από πυρηνικές εκρήξεις. Αμερικανοί, Γάλλοι, Σοβιετικοί, Βρετανοί δεν δίστασαν να εκθέσουν τους δικούς τους στρατιώτες (αλλά και αθώους πολίτες άλλων χωρών) σε κύματα ραδιενέργειας από δοκιμές πυρηνικών όπλων. Δεν τους έφταναν τα θύματα από τη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι

    

   

Τεράστια προβλήματα προκάλεσαν και οι πυρηνικές δοκιμές που έγιναν στην ατμόσφαιρα. Τελικά οι υψηλές τιμές ραδιενέργειας στην ατμόσφαιρα ως συνέπεια των δοκιμών αυτών, το fall out καθώς και οι αντιπυρηνικές κινητοποιήσεις ανάγκασαν τις μεγάλες δυνάμεις να σταματήσουν τις δοκιμές στην ατμόσφαιρα.

Όμως, οι συνέπειες θα κρατήσουν ακόμα πολλά χρόνια, ενώ δεν θα μάθουμε πόσα ήταν τα αθώα θύματα από αυτές τις εγκληματικές ενέργειες.

Όσοι ακολουθούσαν πιστά την σοβιετική αυτοκρατορία καλλιέργησαν άλλον έναν μύθο. Τα σοβιετικά πυρηνικά όπλα ήταν εργαλεία ειρήνης, κανένα πρόβλημα με αυτά. Μόνο οι δυτικοί πύραυλοι Πέρσινγκ και Κρουζ ήταν επικίνδυνα όπλα, οι σοβιετικοί SS300 ήταν κάτι σαν τους αγγέλους επί γης….

    

Η Τουρκία προχωράει στην κατασκευή πυρηνικών μονάδων στη Σινώπη και στο Ακούγιου, ενώ υπάρχουν ακόμα πολλά πυρηνικά εργοστάσια που μας απειλούν, ένα από αυτά στην γειτονιά μας, το Κοζλοντούι (Βουλγαρία), από όπου εισάγουμε κατά διαστήματα ηλεκτρική ενέργεια

  

Η εξίσου επικίνδυνη «ειρηνική» πυρηνική ενέργεια

Παράλληλα με την ανάπτυξη των πυρηνικών όπλων διαδόθηκε ο μύθος της …ασφαλούς (δήθεν ειρηνικής) πυρηνικής ενέργειας για παραγωγή ηλεκτρισμού. Ανατολή και Δύση υπόσχονταν απεριόριστη κι ασφαλή ενέργεια από πυρηνικές εγκαταστάσεις που θα οδηγούσαν σε έκρηξη ανάπτυξης κι ευημερίας. Μας έλεγαν ότι ένα πυρηνικό ατύχημα συμβαίνει μια φορά στα 10.000 χρόνια. Ότι το να κυκλοφορεί κάποιος με αυτοκίνητο είναι πιο επικίνδυνο από την πυρηνική ενέργεια. Μάλιστα οι Σοβιετικοί και όσοι αριστεροί την ακολουθούσαν πιστά «ανακάλυψαν» ότι εκεί η πυρηνική ενέργεια ήταν απόλυτα ασφαλής (μόνο στον καπιταλισμό ήταν επικίνδυνη!).

Γελοίοι. Πολλά σοβαρά πυρηνικά ατυχήματα και διαρροές συνέβησαν πριν (ΗΠΑ, Βρετανία, ΕΣΣΔ, κα) και μετά το Τσέρνομπιλ (με πιο σοβαρό αυτό στη Φουκουσίμα της Ιαπωνίας το 2013). Και εκτός από το κόστος στην υγεία και το περιβάλλον, είχαν και σημαντικό οικονομικό κόστος. Οι προσπάθειες καθαρισμού που ακολούθησε το ατύχημα στον πυρηνικό αντιδραστήρα του Three Mile Islandδιήρκεσαν 14 χρόνια και κόστισαν 1 δις δολλάρια.

  

Ο αντιδραστήρας που καταστράφηκε έκλεισε για πάντα και καλύφθηκε (όπως και στο Τσερνόμπιλ) με τεράστιες ποσότητες τσιμέντου. Πάντως η τελευταία μονάδα του που λειτουργεί ακόμα θα κλείσει το 2019 και θα απαιτηθούν τεράστια ποσά και δέκα χρόνια μέχρι να διαλυθεί.

Εκείνη η 26η Απριλίου, το έτος 1986, στο Τσέρνομπιλ

Ένα πείραμα, με τον πυρηνικό αντιδραστήρα σε λειτουργία, οδήγησε σε καταστροφή. Η πυρηνική έκρηξη στο Τσέρνομπιλ είχε πολλές επιπτώσεις. Το ραδιενεργό νέφος ταξίδευε πάνω από την Ευρώπη και τον πλανήτη αλλά οι σοβιετικοί διέψευδαν ότι κάτι συνέβη. Μόνο μετά από μέρες ενημέρωσαν τον πληθυσμό και την διεθνή κοινή γνώμη. Πάνω από 130.000 στρατιώτες και πολίτες υποχρεώθηκαν να δουλέψουν χωρίς στοιχειώδη μέτρα προστασίας για να σκεπάσουν πρόχειρα με τσιμέντο και χώμα τον πυρηνικό αντιδραστήρα που είχε «ανοίξει» και ελευθέρωνε σημαντικές ποσότητες ραδιενέργειας στην ατμόσφαιρα. Εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες αναγκάστηκαν τελικά να εγκαταλείψουν περιοχές της Ουκρανίας αλλά και της Λευκορωσίας λόγω σημαντικής επιβάρυνσης από την ραδιενέργεια. Ακόμα και σήμερα ορισμένες περιοχές είναι απαγορευμένες.

Χιλιάδες άνθρωποι εκτέθηκαν σε υψηλά ποσοστά ραδιενέργειας από το Τσέρνομπιλ εργαζόμενοι για να σταματήσουν την διαρροή ραδιενεργού υλικού χωρίς στοιχειώδη μέτρα προφύλαξης είτε εξαιτίας του fall out από το ραδιενεργό νέφος (που ταξίδεψε 7 φορές πάνω από τον πλανήτη) είτε μέσω της επιμόλυνσης της τροφικής αλυσίδας.

  

Και μετά, η Φουκουσίμα

Και μετά ήρθε η πυρηνική καταστροφή στη Φουκουσίμα. Κατέρρευσε, μαζί με τα πυρηνικά εργοστάσια, ο μύθος ότι η ιαπωνική πυρηνική τεχνολογία είναι «απολύτως ασφαλής» (για να αποδειχτεί εκ των υστέρων ότι οι υπεύθυνοι της πυρηνικής βιομηχανίας είχαν αποκρύψει πολλά σοβαρά πυρηνικά ατυχήματα στην Ιαπωνία για να μην γκρεμιστεί αυτός ο …ισχυρισμός).

  

Επικίνδυνη, πάντα, η πυρηνική ενέργεια

Η πυρηνική ενέργεια, όμως, συνεχίζει να μας απειλεί. Ορισμένα ραδιενεργά στοιχεία έκαναν ήδη τη ζημιά τους (πχ επιπτώσεις στον θυρεοειδή από το ραδιενεργό ιώδιο) ή συνεχίζουν να κάνουν ζημιά λόγω μεγάλου χρόνου ημι-ζωής (όπως το ραδιενεργό καίσιο). Οι επιπτώσεις πάντως θα συνεχίζονται για τουλάχιστον 60 χρόνια μετά το ατύχημα.

Κινδυνεύουμε, όμως, σοβαρά και από πολλές άλλες πυρηνικές μονάδες. Ακόμα λειτουργούν εκατοντάδες, μερικές εξαιρετικά επικίνδυνες, παρά το γεγονός ότι έχουν κλείσει κάποιες. Πρόσφατα, αποκαλύφθηκε ότι ένα σοβαρό ατύχημα συνέβη το 2014 στο πυρηνικό εργοστάσιο στο Fessenheim της Γαλλίας αλλά οι αρχές το απέκρυψαν. Μέσα στο 2016 έχουν συμβεί 3 νέα σοβαρά προβλήματα σε πυρηνικές εγκαταστάσεις της Γαλλίας. Και στο Βέλγιο αποκαλύφθηκε ότι απέκρυψαν σοβαρά προβλήματα στα πυρηνικά εργοστάσια τους, τα οποία αναγκάστηκαν να κλείσουν για κάποιο διάστημα.

Πρόσφατα μάθαμε ότι οι φανατικοί του Ισλαμικού Κράτους σχεδίαζαν και σχεδιάζουν επίθεση σε πυρηνικά εργοστάσια (μάλιστα η δολοφονία ενός στελέχους της πυρηνικής βιομηχανίας στο Βέλγιο συνδέεται, φαίνεται, με αυτά τα σχέδια). «Ονειρεύονται» να μας κάνουν να ζήσουμε άλλον έναν πυρηνικό εφιάλτη.

 

Η δική μου εμπειρία από το Τσέρνομπιλ και τα αντιπυρηνικά κινήματα

Άκουσα πρόσφατα μια προσωπική συνέντευξη της Rebecca Harms, συμπροέδρου των Πράσινων στο Ευρωκοινοβούλιο – είναι φίλη αλλά κυρίως μια ιστορική φυσιογνωμία του αντιπυρηνικού κινήματος. Έχω συζητήσει μαζί της πολλές φορές πώς (η Rebecca) έγινε αντιπυρηνική διαδηλώτρια, προσπαθώντας να σταματήσει τα πυρηνικά σχέδια στην περιοχή της αντί να γίνει κηπουρός όπως σχεδίαζε, πώς ασχολήθηκε με την πολιτική και πότε μπήκε στο κοινοβούλιο. Την έζησα, όσο ήμουν στο ευρωκοινοβούλιο, να τρέχει σε αντιπυρηνικές διαδηλώσεις, να επισκέπτεται τη Φουκουσίμα και την Ιαπωνία, να οργανώνει εκδηλώσεις για την πυρηνική ενέργεια μέσα στο Ευρωκοινοβούλιο. Χαίρομαι που είμαστε φίλοι, χαίρομαι που γνώρισα από μικρός κι άλλες σημαντικές προσωπικότητες του αντιπυρηνικού αλλά και του πράσινου κινήματος, μεταξύ άλλων την Πέτρα Κέλλυ, από τα ιδρυτικά στελέχη των Γερμανών Πράσινων. Χάρη στους αγώνες εκατομμυρίων ανθρώπων αλλά και χάρη σε σημαντικές προσωπικότητες η πυρηνική βιομηχανία κλονίζεται και πέφτει.

Βρέθηκα και εγώ σε μερικές από τις ευρωπαϊκές αντιπυρηνικές κινητοποιήσεις ήδη από τα φοιτητικά μου χρόνια. Πρώτα στην Ελλάδα (ενάντια στην προσπάθεια να κατασκευαστεί πυρηνικό εργοστάσια στην Κάρυστο), αλλά αργότερα και στην Γαλλία και στην Γερμανία, ενώ συμμετείχα σε καμπάνιες για να κλείσει το πυρηνικό εργοστάσιο στο Κοζλοντούι ή να μην γίνει πυρηνικό εργοστάσιο στο Ακούγιου στην Τουρκία. Στα αντιπυρηνικά κινήματα συναντήθηκαν άνθρωποι από διαφορετικές χώρες και διαφορετικούς πολιτικούς-κοινωνικούς χώρους, αλλά μεγάλο μέρος από αυτούς στράφηκε προς τους πράσινους.

Οι πιο συγκλονιστικές – για εμένα – εικόνες ήταν από τα «παιδιά του Τσέρνομπιλ». Παιδιά-θύματα του Τσέρνομπιλ, – κυρίως από τη Λευκορωσία και την Ουκρανία. Η έκθεση τους στην ραδιενέργεια είχε ως αποτέλεσμα να καταστραφεί το ανοσοποιητικό τους σύστημα .

   

Έζησα από κοντά την τραγωδία χιλιάδων ανθρώπων που αναγκάστηκαν να γίνουν πρόσφυγες στην ίδια τη χώρα τους, την Λευκορωσία, εγκαταλείποντας τις περιοχές με υψηλή ραδιενέργεια, για να εγκατασταθούν σε πολυκατοικίες-γκέτο στο Μινσκ. Βρέθηκα εκεί, στο Μινσκ, στην επέτειο των 10 χρόνων από το Τσέρνομπιλ και έζησα από κοντά τι σημαίνει τρομοκρατία από ένα καθεστώς, όπως αυτό της Λευκορωσίας, που απαγόρευε στους πολίτες του να αναφέρονται στα προβλήματα από το Τσέρνομπιλ ή να προσπαθούν να βοηθήσουν τα θύματα. 10 χρόνια μετά οδηγούνταν στη φυλακή όσοι τολμούσαν να ασκήσουν κριτική για την εγκατάλειψη των θυμάτων του Τσέρνομπιλ ή όσοι προσπαθούσαν να βοηθήσουν τα παιδιά-θύματα του Τσέρνομπιλ.

Θυμάμαι ακόμα τα κλάματα των νέων από τη Λευκορωσία όταν έπρεπε να αφήσουν τον «παράδεισο» και να επιστρέψουν στην κόλαση μετά από μια διεθνή συνάντηση που είχαμε οργανώσει στην Κρήτη το 1998 για τις επιπτώσεις της πυρηνικής ενέργειας στην υγεία.

 

Πώς έζησα την πυρηνική καταστροφή

26 Απριλίου 1986. Ήμουν τότε στην Σπάρτη. Ήταν λίγες μέρες πριν το Πάσχα, Όλοι ετοιμάζονταν για το αρνί και τις πασχαλινές γιορτές. Κάπου μεταξύ των τελευταίων ειδήσεων, την προσοχή μου τράβηξε μια ανταπόκριση: «ραδιενεργό νέφος εντοπίστηκε από τις σκανδιναβικές υπηρεσίες ατομικής ενέργειας» που κατηγορούσαν τις σοβιετικές αρχές για απόκρυψη πολύ σοβαρού πυρηνικού ατυχήματος. Ο δημοσιογράφος διαβεβαίωνε ότι οι σοβιετικές αρχές διέψευσαν κατηγορηματικά την πιθανότητα διαρροής ραδιενέργειας και μάλιστα απέδωσαν το θέμα σε «σκευωρία του καπιταλισμού».

Ανησύχησα αμέσως. Πήρα μερικά τηλέφωνα και ενημέρωσα φίλους, «Κάτι σοβαρό είχε συμβεί». Με κορόιδεψαν«Άσε μας ήσυχους,Πάσχα είναι». «Μα πρέπει να ενημερώσετε, να κινητοποιηθούν οι πολίτες. Θα έρθει και σε εμάς το ραδιενεργό νέφος, είναι θέμα ημερών». Τίποτα.

Πλήρης σιωπή και από τις αρχές. Τις επόμενες μέρες βρέχει, ραδιενεργά στοιχεία θα πέσουν μαζί με τη βροχή σε κάποιες περιοχές. Αμέριμνοι οι πολίτες θα φάνε την βροχή (μαζί με το αρνάκι) και θα τριγυρνάνε στην εξοχή. Σιωπή από τις αρχές. Αλλά και όταν άρχισαν να κινητοποιούνται ήταν για να διαβεβαιώσουν ότι δεν κινδυνεύαμε, ότι είχαν ληφθεί όλα τα μέτρα… Αποσπασματικές και εκ των υστέρων προειδοποιήσεις ανάκατες με παραπλανητικές πληροφορίες.

Ξαφνικά αρχίζουν οι έφοδοι στα σούπερ μάρκετ. Και η προσπάθεια των Κνιτών να πείσουν ότι όλα ήταν μια σκευωρία της καπιταλιστικής δύσης. Επιδεικτικά έτρωγαν μαρούλια και φράουλες, έπιναν γάλα για να αποδείξουν ότι δεν κινδυνεύουμε από κανένα ραδιενεργό νέφος, πολύ περισσότερο αν είναι από σοβιετικό πυρηνικό εργοστάσιο. Αδιαφορούσαν επιδεικτικά για τις προειδοποιήσεις ότι μπορεί να κινδύνευαν λόγω υψηλών τιμών ραδιενέργειας που εντοπίζονταν σε κάποια είδη. Μόλις άκουγαν για κάποιο τρόφιμο που μπορεί να είχε ραδιενεργή επιβάρυνση έσπευδαν να το καταναλώσουν. Καημένοι Κνίτες….

Οι μέρες, οι μήνες πέρασαν. Ελάχιστα έγιναν για να έχουμε μια πλήρη εικόνα για τις συνέπειες.

Το πυρηνικό λόμπυ ήθελε να ξεχαστεί το Τσέρνομπιλ, τα έριξε όλα στη Σοβιετική Ένωση. Τα δυτικά πυρηνικά ήταν…ασφαλή,ισχυρίζονταν. Και το μεγαλύτερο καμάρι ήταν τα ιαπωνικά και τα γαλλικά. Όταν πια ξεθάρρεψαν, άρχισαν να πλασάρουν την πυρηνική ενέργεια ως τη λύση για την …κλιματική αλλαγή. Και μετά, ήρθε ο σεισμός και το τσουνάμι στην Φουκουσίμα και τα κατέστρεψε όλα.

Πριν λίγα χρόνια είχε ανακοινωθεί ότι η Γαλλία θα διεκδικούσε κάπου 10 δις από τη Γερμανία ως αποζημίωση για διαφυγόντα…κέρδη επειδή η χώρα αυτή έχει αποφασίσει οριστικά να κλείσει ΟΛΑ τα πυρηνικά της εργοστάσια μέχρι το 2022.

Ως ευρωβουλευτής κατέθεσα μερικές ερωτήσεις για πυρηνικά θέματα αλλά η Κομισιόν απέφευγε να απαντήσει, Πρόσφατα παρουσίασε μια εξωπραγματική έκθεση για το μέλλον της πυρηνικής βιομηχανίας στην ΕΕ. Λες και δεν έχει συμβεί τίποτα! Μάλιστα δέχτηκε ως συμβατή με την πολιτική της περί αποφυγής κρατικών ενισχύσεων στην ενέργεια την χρηματοδότηση της Βρετανικής κυβέρνησης προς την Γαλλία για να κατασκευάσει η πυρηνική της βιομηχανία μια νέα μονάδα στην Βρετανία.

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ λέμε όχι στα πυρηνικά, δεν υπάρχει περίπτωση να είναι ασφαλή. Έχει αποδειχθεί με μεγάλο κόστος στην υγεία και στις ζωές μας. Όχι ευχαριστώ, λοιπόνΔεν ξεχνάμε. Το σύνθημα «πυρηνική ενέργεια, όχι ευχαριστώ» παραμένει πάντα επίκαιρο. Και ανανεώνεται: “Nuclear energyNo thanks, we have renewable energy».