Αντί «ευχών» για την ημέρα, Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος
Το πετρέλαιο που αλλάζει το κλίμα, προκαλεί πολέμους, συνεισφέρει στην ρύπανση του περιβάλλοντος και της ατμόσφαιρας ενώ συμβάλλει στην απώλεια χιλιάδων ανθρώπινων ζωών λόγω ρύπανσης και πολέμων θα συνεισφέρει, λέει, στην » κοινωνική αλληλεγγύη των γενεών». Και μάλιστα προτρέπει να βιαστούμε για να μην αφήσουμε το πετρέλαιο στο έδαφος!!!!
    
Ποιος τα λέει (μέρα που είναι, Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος!); Μα είναι απόσπασμα από το τελικό κείμενο του ειδικού θέματος ‘’Περιβάλλον, Ποιότητα Ζωής, Ενέργεια, Κυκλική Οικονομία’’, όπως εγκρίθηκε από τη Γραμματεία του προγράμματος ΕΛΛΑΔΑ του Κινήματος Αλλαγής!!!! Σκέψου δηλαδή να μην μιλούσαν για «Περιβάλλον, Ποιότητα Ζωής και Κυκλική Οικονομία»… ‘’Η ανάπτυξη των τεχνικοοικονομικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων φυσικού αερίου και πετρελαίου της χώρας θα προχωρήσει με τήρηση αυστηρών περιβαλλοντικών προδιαγραφών ασφάλειας και προώθηση του εθνικού ταμείου κοινωνικής αλληλεγγύης γενεών, που ως μέρος του ασφαλιστικού συστήματος, θα ενισχύεται από τα έσοδα των υδρογονανθράκων. Οι έρευνες πρέπει να τύχουν της μεγαλύτερης δυνατής επιτάχυνσης, πέραν των άλλων και για να αποφευχθεί η πιθανότητα, να μείνει πλούτος της χώρας αναξιοποίητος λόγω της επιδιωκόμενης υποκατάστασης των ορυκτών καυσίμων τις επόμενες δεκαετίες.’’
Δεν λέω, αν και το ξέρω καλά, με εντυπωσιάζει πάντα η άγνοια αλλά και η υποκρισία του πολιτικού συστήματος. Φαντάζομαι το συνυπογράφουν και ο Δήμαρχος Αθηναίων Γ. Καμίνης που τρέχει σε συνέδρια για το κλίμα και συνέβαλε στην επεξεργασία Στρατηγικής του Δήμου Αθηναίων για την Κλιματική Αλλαγή καθώς και ο πρώην πρωθυπουργός Γ. Παπανδρέου που κάποια στιγμή μιλούσε για περιβαλλοντικό δίκαιο και «πράσινη ανάπτυξη».
 : 
Επίσης, διάβασα στα ΝΕΑ ένα εξαιρετικό άρθρο του νυν υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γ. Σταθάκη που φαντάζομαι με τα λεγόμενα του τα «χώνει» στον εαυτό του αφού δεν γράφει ούτε μια λέξη για την εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου αλλά μόνο για την ανάγκη στροφής σε μια οικονομία χαμηλού άνθρακα. Φαντάζομαι κάποιοι υποκλέπτουν την υπογραφή του στις σχετικές συμβάσεις παραχώρησης «οικοπέδων» για έρευνα και εξόρυξη στην μισή θαλάσσια περιοχή μας και στη μισή Ήπειρο….
Τι να πω…
Χρειάζεται ή δεν χρειάζεται ένα αξιόπιστο πράσινο κόμμα που να θέτει τα πράγματα όπως είναι, με αλήθειες και εναλλακτικές προτάσεις που συζητιόνται σε ολόκληρο τον κόσμο;
#GoGreen #WorldEnvironmentDay #energytransition

 

 

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ οργάνωσαν την Κυριακή 1 Οκτωβρίου στην παραλία του Φλοίσβου εκδήλωση με στόχο μια πορεία ζωής για τον Σαρωνικό με μουσικές, μπαλόνια μαύρα και πράσινα που συμβόλιζαν το οικοσύστημα (πράσινα) και τη ρύπανση (μαύρα), με ποδήλατα και ηλίανθους, με μηνύματα “Σαρωνικός SOS”, ενώ ενημέρωναν τους διερχόμενους πολίτες για τις 10 θέσεις που έχουν διατυπώσει για την προστασία του Σαρωνικού και της θάλασσας. Στην ακτή του Φλοίσβου ένα μικρό συνεργείο συνέχιζε να καθαρίζει την παραλία από τις πίσσες, αλλά το πρόβλημα του βυθού δεν έχει αντιμετωπιστεί. Ως συνήθως οι παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση των προβλημάτων επικεντρώνονται μόνο στην επιφάνεια, η εκάστοτε εξουσία προσπαθεί να κρύψει τα προβλήματα ώστε να μην τα βλέπουμε, αντί να τα αντιμετωπίσει με ολοκληρωμένο τρόπο.

 

 

    

 

   

   

Οι ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ αγωνιζόμαστε για μια πορεία ζωής για τον Σαρωνικό, αλλά και την αντιμετώπιση των θεμάτων έλλειψης προετοιμασίας για πρόβλεψη και περιορισμό ανάλογων συμβάντων, ελέγχου των σκαφών, αντιμετώπισης του λαθρεμπορίου καυσίμων και γενικότερα προστασίας των ακτών και θαλασσών μας.

Η ρύπανση από το δ/π «Αγ. Ζώνη II» προκλήθηκε σε μια από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές που βάση της νομοθεσίας θα έπρεπε να διαθέτει σχέδιο, εξοπλισμό και προσωπικό για την άμεση κινητοποίηση και αντιμετώπιση της διαρροής και τον περιορισμό της πετρελαιοκηλίδας. Έγινε φανερό ότι δεν λειτούργησε κάποιο αποτελεσματικό σχέδιο, η προετοιμασία ήταν ανύπαρκτη, ο εξοπλισμός ανεπαρκής αν και θα έπρεπε να είναι σε θέση να αντιμετωπίσει ένα σοβαρό περιστατικό από πλοία ή βιομηχανικές εγκαταστάσεις.

Αν η ανεπάρκεια κι αδυναμία έγκαιρης κι αποτελεσματικής αντιμετώπισης αφορούν σ’ ένα σχετικά περιορισμένης έκτασης περιστατικό ρύπανσης, τι θα γίνει σε περίπτωση ενός σοβαρού ατυχήματος από δεξαμενόπλοιο που μεταφέρει εκατοντάδες χιλιάδες τόνους πετρελαίου ή από ένα διυλιστήριο;

Ο μηχανισμός έγκαιρης αντιμετώπισης περιστατικών ρύπανσης από πετρελαιοειδή φάνηκε ότι δεν έχει λάβει τα μαθήματα από παρόμοια περιστατικά σε κλειστές περιοχές (πχ Eurobulker X στο Ν. Ευβοϊκό) ή το ναυάγιο του SEA DIAMOND, που παραμένει ακόμα στην καλντέρα της Σαντορίνης.

Οι ευθύνες των υπηρεσιών είναι σημαντικές και πρέπει να εντοπιστούν κι αποδοθούν. Αλλά και η κυβέρνηση απέτυχε όχι μόνο στην έγκαιρη αντιμετώπιση της ρύπανσης, αλλά και στην διαχείρισή της. Από την πρώτη στιγμή κυβερνητικοί αξιωματούχοι αντί να ζητήσουν συγνώμη και να μάθουν από το πάθημα, επιδίωξαν να αποπροσανατολίσουν την κοινή γνώμη και να διαχειρισθούν την κρίση και την οικολογική καταστροφή με φτηνά επικοινωνιακά τρικ (φταίει συνολικά η κοινωνία, σε λίγες μέρες θα είναι πιο καθαρή από πριν η θάλασσα, κινήσαμε θεούς και δαίμονες, οι πολίτες μπορεί να κολυμπάνε άφοβα κα), στη λογική “ε, δεν συνέβη και κάτι σοβαρό”.

Διαλεύκανση αιτίων ρύπανσης

  1. Ζητάμε να διαλευκανθούν τα αίτια της διαρροής πετρελαίου στη θάλασσα και του ναυαγίου του δ/μ “Αγία Ζώνη ΙΙ” σε λογικό χρονικό διάστημα, αντί η διαδικασία να τραβήξει χρόνια, υπενθυμίζοντας ότι ανάλογες υποθέσεις έχουν παραπεμφθούν στις ελληνικές καλένδες

Αποτελεσματικός κι ολοκληρωμένος καθαρισμός Σαρωνικού, παρακολούθηση, ενημέρωση

  1. Απαιτούμε να ενταθούν οι εργασίες απορρύπανσης από το πετρέλαιο, όχι μόνο στις ακτές αλλά και στο βυθό, ιδιαίτερα της Σαλαμίνας, αλλά και να ολοκληρωθεί γρήγορα η απάντληση του πετρελαίου που έχει απομείνει στο βυθισμένο σκάφος καθώς και η ανέλκυση και ασφαλής απομάκρυνση του ναυαγίου χωρίς να προκληθεί περαιτέρω διαρροή στη θάλασσα.
  2. Η παρακολούθηση των επιπτώσεων στο θαλάσσιο περιβάλλον πρέπει να είναι ολοκληρωμένη και να αφορά σε όλες τις διαστάσεις και παραμέτρους (νερό, βυθός, ακτές, θαλάσσια είδη πελαγικά και βενθικά, πλαγκτόν, οστρακοειδή, ψάρια, σύνθεση οικοσυστημάτων) και να είναι οικοσυστημική, να μην αφορά μόνο χημικές αναλύσεις. Χρειάζεται να βασίζεται σε επιστημονικές κατευθύνσεις που θα πρέπει να είναι δημόσια γνωστές, να μην κατευθύνεται μόνο από κυβερνητικές επιλογές. Οι μεθοδολογίες και τα σχέδια που ακολουθούνται καθώς και τα στοιχεία που θα συγκεντρώνει το ΕΛΚΕΘΕ και άλλοι φορείς οφείλουν να είναι διαθέσιμα σε πραγματικό χρόνο στο διαδίκτυο, ώστε να είναι προσβάσιμα από τους επιστήμονες, τις οικολογικές οργανώσεις και τους πολίτες.

Ο ρυπαίνων πληρώνει για την αποκατάσταση

  1. Είναι υποχρεωτικό με βάση την αρχή “ο ρυπαίνων πληρώνει” και την νομοθεσία ότι οι υπαίτιοι της καταστροφής πρέπει να αναλάβουν πλήρως το κόστος ζημίας, αποκατάστασης του οικοσυστήματος κι αποζημιώσεων για την οικολογική και οικονομική βλάβη. Η διαδικασία αποτίμησης της βλάβης καθώς και καταβολής αποζημιώσεων πρέπει να είναι διαφανής. Η κυβέρνηση πρέπει να πάρει επίσης μέτρα φορο-ελαφρύνσεων για όσες επιχειρήσεις επλήγησαν πραγματικά από την οικολογική καταστροφή στο παράκτιο μέτωπο, ιδιαίτερα στη Σαλαμίνα.

Να μάθουμε από τα παθήματα και να οργανωθούμε καλύτερα

  1. Να δημιουργηθεί μια βάση δεδομένων με όλα τα στοιχεία σχετικά με ανάλογα περιστατικά σε ελληνικές θάλασσες, για το πώς αντιμετωπίστηκε η ρύπανση και τις επιπτώσεις που είχαν στο θαλάσσιο περιβάλλον. Αυτή η βάση δεδομένων θα πρέπει να εμπλουτίζεται με στοιχεία και την εμπειρία από ανάλογες περιπτώσεις ώστε να αποτελεί μια καλή πηγή γνώσης και εκπαίδευσης σχετικά με την αποτροπή αλλά κι έγκαιρη αντιμετώπιση εκτάκτων περιστατικών ρύπανσης από πετρελαιοειδή κι άλλα επικίνδυνα υλικά. Χρειάζεται να διαμορφωθεί ένα “ερωτηματολόγιο με κρίσιμα ερωτήματα” που θα πρέπει να συμπληρώνεται κάθε φορά ώστε να βοηθάει στην απόκτηση εμπειρίας από τα παθήματα.
  2. Με αφορμή το περιστατικό, πρέπει να δοθούν στην δημοσιότητα στοιχεία για τα σχέδια, τον εξοπλισμό και την προετοιμασία που διαθέτει η χώρα σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές και διεθνείς υποχρεώσεις της για την αντιμετώπιση εκτάκτων περιστατικών ρύπανσης τόσο σε μικρή όσο και σε πιο σοβαρή έκταση.
  3. Όπως και στην περίπτωση δασικών πυρκαγιών, η πρόληψη, η έγκαιρη (μέσα σε ελάχιστο χρόνο) παρέμβαση για αποτροπή της επέκτασης του συμβάντος και η συνεργασία με βάση το συμφωνημένο σχέδιο όλων των εμπλεκομένων φορέων αλλά και εθελοντών είναι μονόδρομος για τον έλεγχο και την αποτελεσματική αντιμετώπιση της ρύπανσης του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Είναι απαραίτητο να ανοίξει ένας δομημένος διάλογος για την οργάνωση των τοπικών κοινωνιών, την συνεργασία μεταξύ των διαφόρων επιπέδων διοίκησης, τον επανασχεδιασμό της πολιτικής προστασίας.
  4. Επικουρικά στις εργασίες καθαρισμού συμμετέχουν εθελοντές, αλλά αυτό απαιτεί κατάλληλη και συνεχή εκπαίδευση των εθελοντών και απόκτηση κατάλληλου εξοπλισμού που θα είναι αποθηκευμένος για να χρησιμοποιηθεί τάχιστα, ώστε να μπορούν να συμμετάσχουν οι εθελοντές αμέσως σε ορισμένες δράσης καθαρισμού με ασφάλεια κι αποτελεσματικότητα.

Επανεξέταση των μηχανισμών ελέγχου και αδειοδότησης των σκαφών, πάταξη του λαθρεμπορίου

  1. Είναι σαφές ότι πρέπει να ελεγχθεί και να επανασχεδιασθεί ο μηχανισμός ελέγχου και αδειοδότησης των σκαφών, ιδιαίτερα των δεξαμενόπλοιων. Ο φορέας που θα παρέχει τα πιστοποιητικά θα πρέπει να μοιράζεται την ευθύνη σε περίπτωση που ένα περιστατικό διαρροής ή ναυαγίου προκλήθηκε εξαιτίας ελλείψεων ή βλαβών στο σκάφος που διαθέτει παρόλα αυτά το πιστοποιητικό. Το ΣΔΟΕ πρέπει να ελέγξει την περιουσιακή κατάσταση όσων βρέθηκαν σε κρίσιμα πόστα, ενώ οι αρχές και η κυβέρνηση πρέπει να ανοίξουν δομημένο διάλογο για το πώς θα επανασχεδιασθεί ο μηχανισμός ελέγχου των πλοίων στη βάση των απαιτήσεων και των κατευθύνσεων της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Ζητάμε να ενημερωθούμε για το αν και πώς εφαρμόζεται η νομοθεσία ελέγχου ενός σημαντικού ποσοστού των πλοίων που προσεγγίζουν ελληνικά λιμάνια, όπως προβλέπει η νομοθεσία.

        Είναι πλέον θέμα αξιοπιστίας της χώρας να πατάξει το λαθρεμπόριο πετρελαίου, αξιοποιώντας και την διαθέσιμη τεχνολογία.

Έξοδος από το πετρέλαιο

  1. Αγωνιζόμαστε για να ακυρωθούν όλα τα σχέδια της κυβέρνησης για εξόρυξη υδρογονανθράκων στις ελληνικές θάλασσες. Αγωνιζόμαστε για την σταδιακή απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα που επιβαρύνουν την κλιματική αλλαγή.

Θέλουμε γαλάζιες και όχι μαύρες θάλασσες, ακτές καθαρές και όχι με πίσσες. Ψάρια θρεπτικά και όχι τοξικά. Θέλουμε καλύτερη ζωή και για εμάς και για τα παιδιά μας

Φωτογραφία του Nikos Chrysogelos.
Η ρύπανση του Σαρωνικού από το ναυάγιο του δ/π "Αγ. Ζώνη ΙΙ" μου θύμισε μια παρόμοια περίπτωση ρύπανσης του Ν. Ευβοϊκού από το ναυάγιο του πλοίου Eurobulker X στο Λευκαντί της Εύβοιας αλλά κυρίως τον τρόπο που συμμετείχαμε οργανωμένα εκατοντάδες εθελοντές στην προσπάθεια καθαρισμού των ακτών από το πετρέλαιο. To ναυάγιο αυτό δεν είναι το πρώτο ούτε δυστυχώς θα είναι το τελευταίο. Σημασία έχει λοιπόν να δούμε τι μαθήματα πήραμε (πήραν οι υπηρεσίες και οι φορείς) και αν και πώς έχουμε οργανωθεί και για να περιορίσουμε τα ατυχήματα τέτοιοι είδους (που αποτρέπονται εύκολα με σωστή λειτουργία των υπηρεσιών ελέγχου, με κατάλληλη εκπαίδευση και με τήρηση της νομοθεσίας) αλλά και έγκαιρης κι αποτελεσματικής κινητοποίησης υπηρεσιών αλλά κι εθελοντών για τον περιορισμό της έκτασης της ζημιάς στο περιβάλλον και στην οικονομία.
Τότε είχα συμμετάσχει και προσωπικά στο μεγάλο καθαρισμό των ακτών στο Ν. Ευβοϊκό από το πετρέλαιο του Eurobulker X, Μαζί με πολλούς εθελοντές, που είχαμε κινητοποιήσει τόσο εμείς από το Δίκτυο MΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS όσο κι άλλοι φορείς. Ήταν, αν δεν κάνω λάθος, η πρώτη (και μόνη μάλλον) πολύ οργανωμένη μαζική συμμετοχή εθελοντών στον καθαρισμό ακτών από πετρέλαιο στην Ελλάδα. Η εμπειρία όμως εκείνης της μαζικής συμμετοχής δεν αξιοποιήθηκε ούτε από την κεντρική διοίκηση ούτε από την αυτοδιοίκηση για την οργάνωση παρόμοιων ομάδων σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο.
 
 Φωτογραφία του Nikos Chrysogelos.
Στις 1 Σεπτεμβρίου 2000 το πλοίο Eurobulker X ,που ετοιμάζονταν για αναχώρηση από τον κόλπα του Λευκαντί Ευβοίας φορτωμένο με τσιμέντο για παράδοση στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, κόπηκε στα δύο. Διέρρευσαν στη θάλασσα κάπου 700 τόνοι μαζούτ και λιπαντικών, καθώς και τσιμέντου που απλώθηκαν στις γύρω περιοχές του Νότιου Ευβοϊκού. Εκτός από τη θαλάσσια περιοχή, η πετρελαιοκηλίδα έπληξε και τις βοιωτικές ακτές και ακτές της Αττικής, Λευκαντί, Χαλκούτσι, Αυλίδα, Δήλεσι, Χαλκούτσι, Άγ. Κωνσταντίνος, Παλάτια και Ωρωπός, σε μήκος 25 χιλιομέτρων. Τότε σκοτώθηκε ένας ναυτεργάτης, ενώ άλλοι πέντε τραυματίστηκαν. Και τότε γίνονταν προσπάθεια να περιοριστεί η ρύπανση με πλωτά φράγματα γύρω από το ναυάγιο, ενώ είχαν χρησιμοποιηθεί και χημικά για την καταβύθιση της πετρελαιοκηλίδας, μια πρακτική που σίγουρα δημιουργεί άλλα προβλήματα στο θαλάσσιο οικοσύστημα και κυρίως στο βυθό, όπου το μαζούτ διαλύεται με πολύ πιο αργούς ρυθμούς και πλήττει τους οργανισμούς που είναι προσκολλημένοι στο βυθό και δεν μπορούν να μετακινηθούν.
 
Τα καύσιμα και το μαζούτ καθαρίστηκαν από τις παραλίες με τη βοήθεια πολλών συνεργείων αλλά και μερικών δεκάδων εκατοντάδων εθελοντών. Το ναυάγιο ήταν κεντρικό θέμα των δελτίων ειδήσεων της εποχής ενώ το μαζούτ που χύθηκε προκάλεσε μεγάλο πρόβλημα στην θαλάσσια πανίδα και χλωρίδα του κόλπου και οι θαλάσσιοι οργανισμοί άρχισαν αν επανέρχονται μετά από 1,5 χρόνο.
Η συμμετοχή όμως εθελοντών σε δράσης απορρύπανσης περιοχών που έχουν πληγεί από μαζούτ δεν είναι μια απλή υπόθεση, απαιτεί τεχνογνωσία και εξοπλισμό που πρέπει να προϋπάρχει, με δεδομένο ότι το μαζούτ δεν είναι ένα πλαστικό μπουκάλι που μπορείς να μαζέψεις εύκολα έστω φορώντας απλώς γάντια. Η συμμετοχή εθελοντών σε περίπτωση καθαρισμού παραλιών από μαζούτ απαιτεί τόσο κατάλληλο ρουχισμό όσο και σχετικό εξοπλισμό, όπως μπορεί να διαπιστώσει εύκολα κάποιος και από άλλες παρόμοιες κινητοποιήσεις όπως για παράδειγμα στην Ισπανία ή στις ΗΠΑ μετά από περιστατικά ρύπανσης. Αλλά το διαπιστώνει κάποιος και από τον τρόπο που συμμετέχουν οι όποιοι εθελοντές στον καθαρισμό των ακτών στη Σαλαμίνα και στην Αττική. Η οικολογικές οργανώσεις που συμμετέχουν τώρα στον καθαρισμό ακτών στη Σαλαμίνα κι άλλες περιοχές προσπαθούν να συγκεντρώσουν πόρους για να αποκτηθεί ο σχετικός εξοπλισμός και ρουχισμός. Αυτό όμως καθυστερεί ακόμα περισσότερο την προσπάθεια κινητοποίησης (και) εθελοντών, έπρεπε έτσι κι αλλιώς στο πλαίσιο των σχεδίων έγκαιρης αντιμετώπισης της ρύπανσης από πετρελαιοειδή να υπάρχει στην περιφέρεια, στους δήμους και στα λιμεναρχεία σχετικός εξοπλισμός για τους εθελοντές, αφού όλα τα σχέδια περιλαμβάνουν και τη συμμετοχή εθελοντών στις προσπάθειες αντιμετώπισης της πετρελαιοκηλίδας (κυρίως του καθαρισμού των ακτών - είτε είναι αμμώδεις είτε βραχώδεις)
Νομίζω ότι η υπόθεση του ναυαγίου του Eurobulker X βρίσκεται ακόμα σε εξέλιξη στα δικαστήρια. Αν κάποιος ξέρει πιο συγκεκριμένα στοιχεία ας τα δημοσιοποιήσει, έχει ενδιαφέρον να γνωρίζουμε όλοι πόσο αποτελεσματικά λειτουργεί η δικαιοσύνη στην Ελλάδα και σε τέτοια περιστατικά που έχουν σημαντικές κοινωνικές, οικολογικές και οικονομικές επιπτώσεις. Ιδιοκτήτης του σκάφους ήταν ο ιδιοκτήτης των ναυπηγείων Χαλκίδας
Μερικά από τα περιστατικά ρύπανσης από πετρέλαιο στην Ελλάδα που οφείλονται σε σκάφη καταγράφει η Greenpeace; http://www.greenpeace.org/greece/el/news/newstories-archive/oil-pump/oilspills-in-greece/